ZAŁĄCZNIK NR I
WYKAZ TERMINÓW WYSTĘPUJĄCYCH W WYTYCZNYCH I ICH OBJAŚNIENIA
| Bezpieczeństwo ruchu kolejowego | ograniczenie do osiągalnego minimum prawdopodobieństwa powstania wypadku |
| Bezpieczność urządzeń srk | zdolność do hamującego oddziaływania na ruch kolejowy w przypadku wystąpienia uszkodzeń tych urządzeń lub ich części i wykluczenie z dużym prawdopodobieństwem stanów niebezpiecznych dla ruchu kolejowego |
| Blokada liniowa | urządzenia techniczne przeznaczone do regulacji następstwa pociągów oraz ustalenia kierunku ruchu na szlaku |
| Blokada liniowa l-kierunkowa | blokada liniowa przeznaczona do regulacji następstwa pociągów w jednym kierunku jazdy po danym torze |
| Blokada liniowa 2-kierunkowa | blokada liniowa przeznaczona do regulacji następstwa pociągów w obu kierunkach jazdy po danym torze |
| Blokada liniowa półsamoczynna | blokada liniowa powodująca takie zadziałanie obsługiwanie urządzeń, aby wyprawienie na odstęp blokowy następnego. pociągu było możliwe pod warunkiem, że personel posterunku ruchu, znajdującego się na końcu odstępu, potwierdził iż poprzedni pociąg w całości opuścił ten odstęp |
| Blokada liniowa samoczynna | blokada liniowa regulująca w sposób automatyczny następstwo pociągów |
| Blokada stacyjna | urządzenia techniczne przeznaczone do uzależnienia czynności nastawczych pomiędzy posterunkami następczymi w obrębie jednego posterunku ruchu |
| Budowa urządzeń srk | inastalowanie nowych urządzeń, a także ich przebudowa, rozbudowa, odbudowa oraz modernizacja |
| Centralizacja | skupienie w jednym miejscu, za pomocą odpowiednich środków technicznych czynności nastawczych w danym okręgu nastawczym lub okręgu sterowania |
| Droga hamowania | odcinek toru niezbędny dla zatrzymania pociągu |
| Droga hamowania | obowiązująca droga hamowania przyjęta dla danego odcinka linii, podana w dodatku I do służbowego rozkładu jazdy |
| Droga jazdy | tor lub część toru stacyjnego wraz ze zwrotnicami znajdującymi się w tym torze pomiędzy kolejnymi sygnalizatorami stacyjnymi lub pomiędzy sygnalizatorem a granicą posterunku ruchu |
| Droga ochronna | odcinek toru za sygnalizatorem zabraniającym jazdy, na który wjechałby pojazd kolejowy w razie nie zatrzymania się na drodze jazdy w przypadku nieprzewidzianych trudnosci podczas prawidłowo rozpoczętego i wykonywanego hamowania |
| Droga przebiegu | droga jazdy pomiędzy dwoma kolejnymi sygnalizatorami uzupełniona w miarę potrzeby drogą ochronną oraz urządzeniami ochronnymi |
| Łącznik szynowy podłużny | przewód służący do elektrycznego połączenia ze sobą sąsiednich szyn leżących po obu stronach złącza szynowego |
| Łącznik szynowy poprzeczny | przewód służący do elektrycznego połączenia ze sobą różnych toków tego samego toru lub sąsiednich szyn innego toku |
| Manewry | wszelkie zamierzone ruchy pojazdu szynowego oraz związane z nimi czynności wykonywane na torach kolejowych z wyjątkiem jazd pociągów |
| Miejsce niebezpieczne | miejsce, którego przejechanie w trakcie danej jazdy może grozić kolizją pojazdów szynowych lub wykolejeniem pojazdu szynowego |
| Nastawianie lokalne | obsługa urządzeń z miejsca znąjdującego się w pobliżu nastawianych urządzeń |
| Nastawianie miejscowe | obsługa urządzeń z nastawni na posterunku ruchu lub w wydzielonym rejonie |
| Nastawianie zdalne | obsługa urządzeń na posterunku ruchu z nastawni centralnej |
| Nastawnia | posterunek nastawczy wyposażony w nastawnicę i urządzenia realizujące wymagane zależności (uzależnienia) oraz w urządzenia łączności |
| Nastawnia centralna | nastawnia, której okręg nastawczy obejmuje więcej niż jeden posterunek ruchu |
| Nastawnia dysponująca | nastawnia, w której znajdują się urządzenia dysponowania semaforami w obrębie całej stacji lub jej części wraz z odpowiednimi urządzeniami łączności |
| Nastawnia manewrowa | nastawnia, w której znajdują się urządzenia do nastawiania zwrotnic i przebiegów manewrowych we własnym okręgu |
| Nastawnia miejscowa | nastawnia, z której odbywa się nastawianie miejscowe |
| Nastawnia rozrządowa | nastawnia, tu której podstawową funkcją jest nastawianie zwrotnic strefy podziałowej górki rozrządowej oraz sterowania hamulcami torowymi (jeśli występują) |
| Nastawnia wykonawcza | nastawnia obejmująca urządzenia srk własnego okręgu nastawczego. podporządkowana nastawni dysponującej |
| Nastawnia zdalnego sterowania | budynek (część budynku) wyposażony w urządzenia zdalnego sterowania i w urządzenia łączności |
| Nastawnica | zestaw urządzeń technicznych przeznaczonych do wykonywania czynności nastawczych. a także do przekazywania personelowi obsługi informacji o stanie urządzeń srk |
| Obiekt zdalnie sterowany | posterunek ruchu lub jego część wchodzący w skład obszaru zdalnego sterowania, którego urządzenia srk mogą być sterowane zdalnie |
| Obsługa doraźna | obsługa urządzeń z pominięciem ustalonych warunków ich działania na odpowiedzialność personelu obsługi |
| Obsługa miejscowa rogatek | obsługa urzadzeń rogatkowych z odległości nie przekraczającej 60m |
| Obsługa zdalna rogatek | obsługa urządzeń rogatkowych z odległości większej niż 60m |
| Obszar zdalnego sterowania | obszar zawierajacy posterunku ruchu i szlaki objęte zdalnym sterowaniem |
| Obwód torowy | układ elektryczny służący do samoczynnej kontroli niezajętości określonego odcinka toru lub rozjazdu przez tabor kolejowy |
| Obwód torowy bezzlączowy | obwód. w którym długość kontrolowanego odcinka toru lub rozjazdu jest ograniczona na drodze elektrycznej bez złącz izolowanych |
| Obwód torowy izolowany | obwód, w którym długość kontrolowanego odcinka toru lub rozjazdu jest ograniczona za pomocą złączy izolowanych |
| Obwód torowy licznikowy | obwód, w którym długość kontrolowanego odcinka toru lub rozjazdu jest ograniczona czujnikami torowymi, a kontrola nieząjętości odbywa się na zasadzie porównania wyników obliczania osi w dwóch, następujących po sobie, miejscach zliczania |
| Ochrona boczna | zwrotnice ochronne lub urządzenia uniemożliwiające lub zabraniąjące wjazdu taboru kolejowego na drogę jazdy i drogę ochronną |
| Odcinek zbliżania (oddalania) | odcinek toru szlakowego między granicą posterunku zapowiadawczego, a pierwszym samoczynnym semaforem odstępowym lub między kolejnymi samoczynnymi semaforami odstępowymi, których stan powtarzacza obwodu torowego informuje o oddalaniu się lub zbliżaniu się pociągu od lub do posterunku zapowiadawczego |
| Odprzęg | pojedynczy wagon lub grupa wagonów połączonych ze sobą, staczanych z górki rozrządowej łub odrzucanych |
| Okręg nastawczy | obszar stacji albo innego posterunku ruchu, w którym wszystkie urządzenia sterowania ruchem są obsługiwane z jednej nastawnicy |
| Posterunek dróżnika | posterunek na szlaku lub stacji, usytuowany w pobliżu skrzyżowania linii kolejowej z drogą kołową w jednym poziomie, wyposażony tu urządzenia służące do zatrzymania ruchu drogowego na czas przejazdu pojazdów szynowych przez przejazd |
| Posterunek nastawczy | posterunek techniczny wyposażony w odpowiednie urządzenia i przeznaczony do wykonywania w nim czynności związanych bezpośrednio z prowadzeniem ruchu kolejowego |
| Półrogatka | urządzenie osłonne na przejeździe np. drąg, zamykające połowę szerokości drogi |
| Przebieg | przygotowana droga przebiegu z realizacją wszystkich wymaganych uzależnień wraz z podaniem sygnału zezwalającego na jazdę taboru |
| Przebieg bez zatrzymania | co najmniej dwa kolejno po sobie następujące przebiegi dla jazdy pociągu bez zatrzymania w obrębie posterunku ruchu |
| Przebieg manewrowy | przebieg dla manewrującego taboru na stacji |
| Przebieg niezorganizowany | przebieg, którego droga przebiegu nie jest utwierdzona ani zamknięta |
| Przebieg pociągowy | przebieg dla pociągu w granicach stacji |
| Przebieg sprzeczny | przebieg, który ze względu bezpieczeństwa nie może być realizowany jednocześnie z innym |
| Przebieg utwierdzony | przebieg, w którym uzależnienie elementów drogi przebiegu uniemożliwia zmianę ich stanu może być uchylone samoczynnie przez oddziaływanie taboru lub personel obsługi z rejestracją tej czynności |
| Przebieg wariantowy | przebieg, którego droga jazdy różni się od drogi jazdy przebiegu zasadniczego lecz zaczyna się i kończy w tym samym miejscu co przebieg zasadniczy |
| Przebieg zamykany | przebieg, w którym uzależnienie elementów drogi przebiegu uniemożliwia zmianę ich stanu i może być uchylone samoczynnie przez oddziaływanie taboru lub personel bez rejestracji tej czynności |
| Przebieg zasadniczy | ustalony przebieg gwarantujący najdogodniejszo warunki ruchowe np. najprostszą drogę jazdy |
| Przebieg zorganizowany | przebieg, którego droga przebiegu jest utwierdzona lub zamknięta |
| Przeciwwtórność | zabezpieczenie przed powtórnym wykorzystaniem zgody, nakazu, bądź stwierdzenia niezajętości toru, szlaku lub odstępu blokowego |
| Remont urządzeń srk | wykonywanie w istniejących urządzeniach robót polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji |
| Rogatka | urządzenie osłonne na przejeździe np. drąg, zamykające całą szerokość drogi |
| Samoczynne działanie | działante urządzeń srk bez bezpośredniego udziału personelu obsługi, powodowane np. oddziaływaniem taboru kolejowego |
| Samoczynna sygnalizacja przejazdowa | urządzenia do zabezpieczenia przejazdu sygnalizatorami przejazdowymi bez półrogatek lub z półrogatkanii, załączane i wyłączane samoczynnie przez pojazd szynowy |
| Sekcja przebiegu | część przebiegu, która zwalnia się samoczynnie po przejechaniu po niej pociągu albo manewrującego taboru |
| Semafor | sygnalizator pociągowy umożliwiający przekazywanie sygnału "STÓJ" oraz w zależności od przeznaczenia innych sygnałów |
| Semafor drogowskazowy | semafor w granicach stacji, umieszczony z reguły przed rozgałęzieniem torów, dla sygnalizowania jazdy z jednego rejonu stacji do innego rejonu |
| Semafor odstępowy | semafor zezwalający lub zakazujący jazdy pociągu z jednego odstępu na.odstęp następny |
| Semafor odstępowy sbl | semafor odstępowy sterowany urządzeniami samoczynnej blokady liniowej |
| Semafor osłonny | semafor zezwalający lub zakazujący wjazd pociągu na posterunek osłonny |
| Semafor wjazdowy | semafor zezwalający łub zakazujący wjazd pociągu na posterunek zapowiadawczy lub bocznicowy |
| Semafor wyjazdowy | semafor zakazujący lub zezwalający na wyjazd pociągu na szlak (odstęp) z posterunku zapowiadawczego lub bocznicowego |
| Semafor wyjazdowy grupowy | wspólny semafor wyjazdowy z grupy torów położonych obok siebie lub z posterunku ruchu na szlak z blokadą liniową |
| Semafor zaporowy | semafor umieszczony w miejscu, gdzie pociągi kończą bieg i rozpoczynają jazdę w kierunku semafora wyjazdowego albo drogowskazowego |
| Skrajnia budowli | graniczna linia wyznaczająca dopuszczalne odległości obiektu budowlanego i urządzeń technicznych od osi toru kolejowego z wyjątkiem urządzeń przeznaczonych do bezpośredniego współdziałania z torem lub taborem |
| Sterowanie zdalne | sterowanie z nastawni zdalnego sterowania urządzeniami srk w nastawni miejscowej |
| Sterowanie ruchem | przekazywanie poleceń dotyczących ruchu kolejowego urządzeniom i osobom uczestniczącym w ruchu kolejowym, na podstawie znajomości aktualnej sytuacji dotyczącej tego ruchu i znajomości stanu urządzeń |
| Sygnalizator | urządzenie przytorowe do przekazywania sygnałów optycznych odnoszących się do ruchu pociągów lub ruchu manewrowego łącznic lub rozłącznie |
| Sygnalizator karzelkowy | sygnalizator świetlny, którego głowica sygnałowa znajduje się w dolnej części skrajni budowli |
| Sygnalizator kształtowy | sygnalizator przekazujący sygnały kształtowe, uzupełnione w porze nocnej sygnałami świetlnymi |
| Sygnalizator manewrowy | sygnalizator przekazujący sygnały odnoszące się do prowadzenia manewrów |
| Sygnalizator pociągowy | sygnalizator przekazujący sygnały odnoszące się do ruchu pociągów. a w razie potrzeby może być uzupełniony o sygnały dla manewrów |
| Sygnalizator powtarzający | sygnalizator przekazujący informację o sygnale na semaforze, do którego się odnosi |
| Sygnalizator przejazdowy | sygnalizator świetlny stosowany do ruchu drogowego przy sygnalizacji świetlnej na przejeździe |
| Sygnalizator sygnału zastępczego | sygnalizator świetlny wolnostojący z komorą sygnałową światła białego migowego (Sz) |
| Sygnalizator świetlny | sygnalizator przekazujący sygnały świetlne w dzień i w nocy |
| Średnie pochylenie | oblicza się z różnicy rzędnych toru w dwóch określonych punktach odległych od siebie o 1000m |
| Tarcza manewrowa | osobny sygnalizator manewrowy |
| Tarcza ostrzegawcza | sygnalizator uprzedzający o sygnale na semaforze, do którego zbliża się pociąg. Funkcję tarczy ostrzegawczej może również spełniać semafor świetlny |
| Tarcza ostrzegawcza przejazdowa | sygnalizator informujący o działaniu lub niedziałaniu samoczynnej sygnalizacji przejazdowej |
| Tarcza rozrządowa | sygnalizator przekazujący sygnały odnoszące się do napychania taboru kolejowego na górkę rozrządową |
| Torowe urządzenia kontroli prowadzenia pociągów | urządzenia kontroli prowadzenia pociągu zainstalowane w torze współpracujące z urządzeniami umieszczonymi na lokomotywie |
| Ukres | miejsce przy połączeniu torów oznaczone wskaźnikiem do którego można ząjąć tor taborem nie przeszkadzając ruchowi po łączących się torach |
| Urządzenia kontroli prowadzenia pociągów | urządzenia przeznaczone do kontroli czujności maszynisty lub kontroli i regulowania prędkości pociągów |
| Urządzenia sterowania ruchem kolejowym (srk) | urządzenia techniczne służące do sterowania ruchem kolejowym oraz zapewnienia wymaganego bezpieczeństwa i sprawności tego ruchu |
| Urządzenia zdalnego nastawiania | urządzenia przeznaczone do nastawiania z odległości urzadzeń srk na posterunku ruchu włączonym do nastawni centralnej |
| Urządzenia zdalnego sterowania | urządzenia przeznaczone do nastawiania z odległości urządzeń srk zainstalowanych na określonym odcinku linii lub w węźle oraz do przekazywania meldunków o ich stanie |
| Uzależnienie | wzajemne powiązanie między urządzeniami sterowania ruchem, np. między semaforem a zwrotnicą mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa ruchu |
| Widoczność sygnału | wymagana odległość, z której sygnał przekazywany przez sygnalizator przytorowy powinien być widoczny z poziomu prowadzącego pojazd trakcyjny |
| Wskaźnik | znak umowny, za pomocą którego podaje się nakazy lub polecenia oraz informacje nie objęte sygnałami, zwtazane z ruchem pociągów, manewrami lub bezpieczeństwem mienia kolejowego. pracowników kolejowych i osób trzecich |
| Wykolejnica | urządzenie w formie stalowej płozy nakładanej na szynę w celu niedopuszczenia przedostania się taboru kolejowego na drogę przebiegu pociągu |
| Zależność | połączenie mechaniczne albo elektryczne, które wykonanie danych czynnosci uzależnta od spełnienia określonych warunków |
| Zdolność przelotowa | największa liczba pociągów (par). którą można przeprowadzić przez szlak krytyczny linii (odcinka) kolejowej w ciągu doby |
| Zdolność przepustowa | największa liczba pociągów. którą można przeprowadzić przez stację w każdym kierunku w ciągu doby |
| Złącze izolowane | złącze szynowe w którym sąsiadujące ze sobą szyny są odizolowane elektrycznie |
| Zwolnienie przebiegu | uchylenie utwierdzenia (zamknięcia) drogi łub sekcji przebiegu realizowane samoczynnie poprzez oddziaływanie taboru albo przez personel obsługi |
| Zwrotnica ochronna | zwrotnica nastawiana i zamykana (utwierdzana) w położeniu wykluczającym możliwość wjechania taboru kolejowego na przygotowaną drogę przebiegu |
| Zwrotnica warunkowa | ustawiona w położenie ochronne bez zamknięcia i utwierdzenia, wdowolnym czasie może być przełozona w odmiene położenie ochronne i zamknięta lub utwierdzona dla innego przebiegu |
| Żeberko ochronne | tor zakończony kozłem oporowym służący do zabezpieczenia drogi przebiegu dla pociągów od najechania z boku przez inne pociągi lub tabor kolejowy |