ROZDZIAŁ 12
BOCZNICE
§ 70. OGÓLNE ZASADY ZABEZPIECZENIA BOCZNIC
1. W zależności od miejsca włączenia toru (torów)
bocznicowego rozróżnia się:
1) bocznice stacyjne - położone w obrębie stacji lub innego
posterunku ruchu posiadającego semafory,
2) bocznice szlakowe.
2. Miejsce włączenia bocznicy, o ile po torach bocznicowych nie jest prowadzony ruch pociągów, powinno być zabezpieczone żeberkiem ochronnym lub wykolejnicą.
3. Tory bocznicowe, po których prowadzony jest ruch pociągów wyposaża się w urządzenia według zasad stosowanych dla stacji i szlaków.
4. Rodzaj stosowanych urządzeń na bocznicach oraz kryteria ich wyboru i zakres stosowania określają "Wytyczne techniczne budowy urządzeń sterowania ruchem kolejowym na kolejach użytku niepublicznego".
1. Jeżeli tor bocznicowy ma pochylenie średnie w kierunku torów głównych i zachodzi obawa stoczenia się wagonów na tory stacyjne to zaleca się zastosowanie żeberka ochronnego, ułożonego jak najbliżej ukresu zwrotnicy odgałęziającej (rys. 12.1)
![]() |
| Rys.12.1 |
W pozostałych przypadkach zaleca się stosowanie wykolejnicy (12.2).
![]() |
| Rys.12.2 |
2. Jeżeli bocznica włączona jest do torów bocznych to zaleca się stosować wykolejnicę (rys.12.3).
![]() |
| 12.3 |
3. W położeniu zasadniczym zwrotnica odgałęziająca bocznicę powinna być ustawiona na jazdę po torze, od kórego odgałęzia się ta bocznica, zaś zwrotnica żeberka ochronnego - na jazdę na żeberko.
4. Zwrotnica odgałęziająca bocznicę i zwrotnica żeberka ochronnego lub wykolejnica powinny być włączone w zależność do stacyjnych urządzeń srk, jeżeli bocznica odgałęzia się od torów głównych. W przypadku, gdy bocznica jest włączona do torów bocznych to uzależnienie w urządzeniach stacyjnych nie jest wymagane lecz powinna być wykonana kolejność nastawiania pomiędzy zwrotnicą odgałęziającą i wykolejnicą (rys. 12.4).
![]() |
| 12.4 |
5. Jezeli odległość pomiędzy ukresem rozjazdu odgałęziającej bocznicę a ukresem rozjazdu żeberka ochronnego jest większa od długości wagonu i odcinek ten nie jest kontrolowany w urządzeniach srk to dla ochrony toru głównego należy zastosować dodatkowo wykolejnicę, umieszczoną porniędzy ukresami tych rozjazdów.
6. Bocznica odgałęziająca się od innej bocznicy powinna
być wyposażona w osobną wykolejnicę. Uchylenia zamknięcia
wykolejnicy jednej bocznicy nie powinno uchylać zamknięcia
innej bocznicy lubbocznic (rys. 12.3).
W przypadkach, gdy na bocznicy prowadzi się przeładunek
materiałów niebezpiecznych to powinna istnieć zależność
uniemożliwiająca uchylenie zamknięcia bocznicy bez zgody
kierującego przeładunkiem.
1. W miejscu odgałęzienia bocznicy szlakowej na szlaku z
blokadą liniową, w zależności od miejscowch warunków
techniczno-ruchowych, można stosować:
1) posterunek bocznicowy z semaforami,
2) posterunek pomocniczy bez semaforów,
3) miejscowe zabezpieczenie z uzależnieniem w urządzeniach srk
w stacji obsługującej lub w miejscu odgałęzienia.
2. Dla zabezpieczenia ruchu w miejscu odgałęzienia bocznicy od toru szlakowego zaleea się żeberko ochronne lub wykolejnicę na zasadach podanych w § 71 ust 1.
3. Jeżeli w miejscu odgałęzienia bocznicy szlakowej urządzony jest posterunek bocznicowy to znajdujące się tam (liniowe i nastawcze ) urządzenia srk powinny odpowiadać tym samym zasadom jakie odnoszą się do posterunku odgałęźnego.
4. Jeżeli w miejscu odgałęzienia bocznicy urządzony jest
posterunek pomocniczy bez semaforów to urządzenia srk
znajdujące się na tym posterunku oraz urządzenia na
posterunkach przyległych do szlaku powinny spełniać
nastepujące warunki:
1) wyjazd pociągu bocznicowego na szlak powinien być możliwy,
gdy blokada liniowa ustawiona jest dla jazdy pociągu
bocznicowego. a personel obsługi stwierdził, że szlak jest
wolny
2) po wyjeździe pociągu bocznicowego nastąpiło zamknięcie
semaforów wyjazdowych dla jazd po torze, po którym wyprawiono
pociąg bocznicowy.
3) uchylenie zamknięcia miejscowego zabezpieczenia bocznicy musi
wykluczać możliwość zmiany kierunku blokady dwukierunkowej do
czasu opuszczenia szlaku przez pociąg bocznicowy
4) nastawienie na stacji sygnału zezwalającego na semaforze
wyjazdowym dla następnego pociągu wyprawianego w tym samym
kierunku powinno być możliwe, gdy:
a) pociąg bocznicowy wrócił do stacji początkowej lub po
obsłużeniu bocznicy dojechał do stacji następnej i osłonił
się sygnałem "STÓJ" na semaforze wjazdowym lub
pozostaje na bocznicy i nastąpiło uchylenie zamknięcia
semaforów wyjazdowych za pomocą urządzeń posterunku
pomocniczego.
b) urządzenia posterunku pomocniczego są zamknięte w stanie
zasadniczym.
5) jeżeli po wjeździe pociągu na bocznicę nastąpilo
zwolnienie szlaku to wyjazd pociągu bocznicowego z bocznicy na
szlak może nastąpić gdy:
a) semafory wyjazdowe na przyległych do szlaku posterunków
ruchu zostały zamknięte, a personel obsługi stwierdził, że
szlak jest wolny.
b) posterunek pomocniczy otrzyma zgodę za pomocą urządzeń srk
ze stacji obstugującej,
c) blokada liniowa ustawiona jest dla jazdy pociągu bocznicowego
ze stacji obsługującej na bocznicę, a personel obsługi
stwierdził. że szlak jest wolny. .
5. Jeżeli w miejscu odgałęzienia bocznicy nie ma posterunku
bocznicowego lub pomocniczego to należy zastosować miejscowe
zabezpieczenie zwrotnicy odgałęziającej oraz zwrotnicy
żeberka ochronnęgo lub wykolejnicy od semaforów wyjazdowych na
stacji obsługującej bocznicę.
Obowiązują przy tym odpowiednio warunki podane w ust. 4.
6. Na szlakach z samoczynną blokadą liniową bocznice mogą
być urządzane w szczególnie uzasadnionych przypadkach, za
zgodą naczelnego dyrektora okręgu kolei państwowych.
Zaleca się, aby w takich przypadkach miejsce odgałęzienia
zabezpieczone było poprzez posterunek bocznicowy
7. W przypadku gdy bocznica znajduje się na szlaku, na którym nie ma lub nie jest wymagana blokada liniowa to w zależności od występujących potrzeb techniczno-ruchowych dla zabezpieczenia miejsca odgałęzienia należy stosować odpowiednio rozwiązania podane w ust.1, przy czym uzależnienie miejscowego zabezpieczenia bocznicy w urządzeniach srk na stacji nie jest wymagane. a tryb postępowania przy obsłudze bocznicy jest ustalony regulaminem technicznym stacji.
8. Zwrotnica odgałęziąjąca bocznicę od toru szlakowego
powinna być zamykana na zamek ryglowy. a jeżeli prędkość
kursujących pociągów jest większa od 120 km/h to oprócz
zamknięcia zwrotnicy zanikiem ryglowym należy zastosować
kontroler położenia iglic.
Jeżeli zaś zastosowano posterunek bocznicowy z semaforami to
zwrotnicę tę mozna rownież wyposażać w napęd zwrotnicowy z
kontrolą iglic.
9. Zaleca się, aby kontroler położenia iglic był stosowany przy prędkościach poniżej 120 km/h, jeżeli po liniach tych kursują pociągi pasażerskie.
10. Zasady zabezpieczenia bocznic szlakowych odnoszą się również do ładowni i stacji handlowych technicznie zamkniętych.