Rozdział II
Postępowanie przy przyjęciu do przewozu towarów niebezpiecznych

§9
Zasady znakowania taboru

1. Na każdej ścianie bocznej:
1)wagonów-cystern;
2)wagonów-baterii;
3)wagonów z cysternami odejmowalnymi;
4) kontenerów-cystern;
5)wieloelementowych kontenerów do gazu (MEGC);
6) cystern przenośnych;
7)wagonów do przewozu towaru luzem;
8) kontenerów małych lub wielkich do przewozu towaru luzem,

przewożących towar niebezpieczny musi być umieszczona pomarańczowa tablica identyfikacyjna.

Tablica taka może być umieszczona także na wagonie, który zawiera sztuki przesyłki z tym samym towarem, stanowiące ładunek całowagonowy.

2. Obowiązek umieszczenia pomarańczowej tablicy identyfikacyjnej dotyczy również przewozu próżnych nie oczyszczonych, nie odkażonych oraz nie odgazowa-nych wagonów i kontenerów po materiałach niebezpiecznych.

3. Tablica identyfikacyjna ma kształt prostokąta w kolorze pomarańczowym o wymiarach: 40 cm (podstawa) i 30 cm (wysokość). Brzegi tablicy powinny być obwiedzione pasem koloru czarnego o szerokości 15 mm. Wykonana może być w postaci: płyty metalowej, płyty z folii samoprzylepnej lub w innej formie pod warunkiem, że użyty materiał będzie odporny na działanie warunków atmosferycznych i zapewni trwałość oznaczenia.

Numery identyfikacyjne powinny składać się z czarnych cyfr o wysokości 100 mm i grubości linii 15 mm.
-numer identyfikacyjny zagrożenia
-numer identyfikacyjny towaru

4. Numer identyfikacyjny oznaczający zagrożenie musi być umieszczony w górnej części, zaś numer identyfikacyjny (UN) oznaczający dany towar, w dolnej części tablicy. Numery te powinny być oddzielone od siebie czarną poziomą linią o szerokości 15 mm przechodzącą przez środek tablicy.

Numer identyfikacyjny zagrożenia dla materiałów klas od 2 do 9 składa się z dwóch lub trzech cyfr.

Cyfry w numerze identyfikacyjnym wskazują następujące zagrożenia:
2 - wydzielanie się gazu spowodowane ciśnieniem lub reakcją chemiczną
3 -zapalność materiałów ciekłych (par) i gazów lub materiał ciekły samonagrzewający się
4 - zapalność materiałów stałych lub materiał stały samonagrzewający się
5 - działanie utleniające
6 - działanie trujące lub niebezpieczeństwo zakażenia
7 - działanie promieniotwórcze
8 - działanie żrące
9 - zagrożenie samorzutną gwałtowną reakcją.

Jeżeli zagrożenie materiału może być wystarczająco określone jedną cyfrą wówczas po tej cyfrze stawia się zero:
np. 20 - gaz duszący lub gaz nie wykazujący dodatkowego zagrożenia.

Podwojenie pewnej cyfry wskazuje na nasilenie odpowiedniego zagrożenia:
np. 33 - materiał ciekły, łatwo zapalny (temperatura zapłonu poniżej 23° C).

Druga lub trzecia cyfra wskazuje na dodatkowe zagrożenie / zagrożenia:
np. 263 - gaz trujący, zapalny.

Jeżeli numer zagrożenia jest poprzedzony literą "X" oznacza to, że materiał reaguje niebezpiecznie z wodą:
np. X886 - materiał silnie żrący trujący, który niebezpiecznie reaguje z wodą.

Występuje jednak część numerów identyfikacyjnych zagrożenia, które posiadają specjalne znaczenie:
22 - gaz silnie schłodzony skroplony duszący;
323 - materiał ciekły zapalny, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
333 - materiał ciekły piroforyczny;
362 - materiał ciekły zapalny trujący, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
382 - materiał ciekły zapalny żrący, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
423 - materiał stały, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne lub materiał stały zapalny, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne lub materiał stały samozapalny, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
44 - materiał stały zapalny, który w podwyższonej temperaturze znajduje się w stanie stopionym;
446 - materiał stały zapalny trujący, który w podwyższonej temperaturze znajduje się w stanie stopionym;
462 - materiał stały trujący, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
482 - materiał stały żrący, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
539 - nadtlenek organiczny zapalny;
606 - materiał zakaźny;
623 - materiał trujący ciekły, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
642 - materiał trujący stały, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
823 - materiał żrący ciekły, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
842 - materiał żrący stały, który reaguje z wodą i wydziela gazy zapalne;
90 - materiał zagrażający środowisku, różne niebezpieczne materiały;
99 - różne materiały niebezpieczne, w stanie podgrzanym.

Dla materiałów i przedmiotów klasy 1, jako numery identyfikacyjne zagrożenia stosuje się kody klasyfikacyjne składające się z numeru podklasy i grupy zgodności:
np. 1.1 G - materiał i przedmiot stwarzający zagrożenie wybuchem masowym, zawierający zarówno materiał wybuchowy, jak i materiał oświetlający, zapalający, łzawiący lub dymotwórczy.

5. Pasy wyróżniające na cysternach.

1) Wagony kolei 1435 mm (5.3.5 RID).

Wagony-cysterny przeznaczone dla przewozu gazów skroplonych, skroplonych silnie schłodzonych lub rozpuszczonych, oznacza się nieodblaskowym pasem barwy pomarańczowej szerokości około 30 cm, który otacza zbiornik na wysokości osi podłużnej zbiornika.
Jeśli w cysternie przewożony jest materiał niebezpieczny, dla którego nie jest wymagane oznaczenie cysterny pasem pomarańczowym, pas ten w czasie przewozu powinien być całkowicie zakryty.

2) Wagony kolei 1520/1524 mm (5.3.5.1 i 5.3.5.2 Zał. 2 do SMGS)

Wagony-cysterny oznacza się wzdłuż części cylindrycznej zbiornika na wysokości jego osi podłużnej, pasami o szerokości i o barwie zgodnie z poniższą tablicą:

Wagony kolei 1520/1524 mm mogą mieć napisy w języku rosyjskim, a rozmieszczenie oznakowania i napisów musi być zgodne z przepisami stosowanymi w kraju włączenia wagonu do eksploatacji.

§10.
Nalepki ostrzegawcze i inne oznakowania

1. Nalepki ostrzegawcze umieszcza się na:
1) sztukach przesyłek;
2) dużych pojemnikach do przewozu luzem (DPPL);
3) opakowaniach dużych;
4) kontenerach małych.

2. Duże nalepki ostrzegawcze umieszcza się na obu ścianach bocznych:
1) wagonów-cystern;
2) wagonów-baterii;
3) wagonów z odejmowalnymi zbiornikami;
4) innych rodzajach wagonów niż wymienionych wyżej.

3. Duże nalepki ostrzegawcze umieszcza się na obu ścianach bocznych i obu ścianach czołowych:
1) wieloelementowych kontenerów do gazu (MEGC);
2) cystern przenośnych;
3) kontenerów-cystern;
4) kontenerów wielkich.

4. Nalepki powinny być odporne na oddziaływanie warunków atmosferycznych bez znaczącej utraty swojej jakości. Zamiast nalepek mogą być stosowane również trwale naniesione oznakowania odpowiadające dokładnie wzorom nalepek.

5. Nalepki ostrzegawcze należy umieszczać na wagonach w taki sposób, aby były dobrze widoczne podczas przewozu.

6. Wymiary nalepek:

1) dla opakowań nalepka ostrzegawcza - romb o boku minimum 100 mm;
2) dla wagonów duża nalepka ostrzegawcza - romb o boku minimum 250 mm (nalepki mogą być zmniejszone do wymiaru boku 150 mm).

7. Na przesyłkach z towarami niebezpiecznymi, które pod względem oznakowania muszą odpowiadać również przepisom dotyczącym innych rodzajów transportu (np. w przewozach promowych), powinny być umieszczone dodatkowo nalepki ostrzegawcze odpowiadające postanowieniom tych przepisów (np. morskich).

8. Wzory nalepek ostrzegawczych (zgodnie z częścią 5 RID/Zał. 2 do SMGS):

Zagrożenie klasy 1 Materiały wybuchowe i przedmioty z materiałem wybuchowym
(Nr1) Podklasy 1.1, 1.2 i 1.3	(Nr 1.4) Podklasa 1.4	(Nr 1.5) Podklasa 1.5	(Nr 1.6) Podklasa 1.6

** Nr podklasy - brak numeru, jeśli właściwość wybuchowa przedstawia zagrożenie dodatkowe

* Grupa zgodności - brak grupy zgodności, jeśli właściwość wybuchowa przedstawia zagrożenie dodatkowe

Zagrożenie klasy 2 Gazy
(Nr 2.1) Gazy zapalne		(Nr 2.2) Gazy niepalne, nietrujące

(Nr 2.3)
Gazy trujące

Zagrożenie klasy 3
Materiały ciekłe zapalne

(Nr 3)
Materiały ciekłe zapalne

Zagrożenie klasy 4.1 Materiały stałe zapalne, materiały samoreaktywne, materiały stałe wybuchowe odczulone	Zagrożenie klasy 4.2 Materiały samozapalne
(Nr 4.1)	(Nr 4.2)

Zagrożenie klasy 4.3

Materiały wytwarzające w zetknięciu z wodą gazy zapalne

(Nr 4.3)

Zagrożenie klasy 5.1 Materiały utleniające	Zagrożenie klasy 5.2 Nadtlenki organiczne
(Nr 5.1)	(Nr 5.2)

Zagrożenie klasy 6.1 Materiały trujące	Zagrożenie klasy 6.2 Materiały zakaźne
(Nr 6.1)	(Nr 6.2)

Zagrożenie klasy 7 Materiały promieniotwórcze
(Nr 7A) kategoria I-BIAŁA	(Nr7B) kategoria II-ŻÓŁTA	(Nr7C) kategoria III-ŻÓŁTA
(Nr7D) Materiały promieniotwórcze (Duża nalepka)		(Nr7E) Materiały rozszczepialne klasy 7

Zagrożenie klasy 8 Materiały żrące	Zagrożenie klasy 9 Różne materiały i przedmioty niebezpieczne
(Nr 8)	(Nr 9)

7. Strzałki kierunkowe

Opakowania kombinowane z opakowaniami wewnętrznymi zawierającymi materiały ciekłe, opakowania pojedyncze wyposażone w urządzenia odpowietrzające oraz naczynia kriogeniczne do przewozu gazów skroplonych schłodzonych powinny być oznakowane strzałkami kierunkowymi dla ustawienia sztuki przesyłki w prawidłowym kierunku.

9. Znak dla materiałów, które przewożone są w stanie podgrzanym

10. Znak dla materiałów zagrażających środowisku.

11. Nalepki dotyczące manewrowania

(Nr 13) Ostrożnie przetaczać	(Nr 15) Zakaz odrzutu i staczania

§11.
Zasady pakowania i ładowania towarów niebezpiecznych razem

1. Szczegółowe zasady pakowania towarów niebezpiecznych zawarte są w dziale 4.1 RID/Zał. 2 do SMGS.

2. Pakowanie towarów niebezpiecznych do jednego opakowania powinno być realizowane z uwzględnieniem zakazu ładowania razem z innymi towarami, z którymi mogą reagować w sposób niebezpieczny.

3. Za reakcje niebezpieczne uważa się:
1) spalanie i/lub wydzielanie znacznej ilości ciepła;
2) wydzielanie zapalnych, duszących, utleniających i/lub trujących gazów;
3) powstawanie materiałów żrących;
4) powstawanie materiałów niestabilnych;
5) niebezpieczny wzrost ciśnienia (tylko w odniesieniu do cystern).

4. Różne towary niebezpieczne pakowane razem do tego samego opakowania zewnętrznego powinny być oznakowane nalepkami ostrzegawczymi i oznakowane zgodnie z wymogami określonymi w Regulaminie RID.

5. Szczegółowe zasady załadunku towarów niebezpiecznych do jednego wagonu są zawarte w dziale 7.5 RID/Zał. 2 do SMGS.

§12.
Zasady wypełniania dokumentów związanych z przewozem towarów niebezpiecznych

1. Przewoźnik towaru niebezpiecznego sporządza wykaz pojazdów kolejowych (wg wzoru określonego w rozporządzeniu ministra właściwego do spraw transportu w sprawie dokumentów, które powinny znajdować się w pojeździe kolejowym), w rubryce określającej masę ładunku podaje w tonach masę ładunku niebezpiecznego, natomiast w rubryce uwagi podaje numer identyfikacyjny zagrożenia przedzielony kreską od numeru UN przewożonego towaru niebezpiecznego, np. 33/1203 oraz w przypadku wagonów z towarem niebezpiecznym wysokiego ryzyka - skrót "TWR".

2. W przypadku włączenia do składu pociągu wagonu próżnego nie czyszczonego po towarze niebezpiecznym, w rubryce określającej masę ładunku należy wpisać znak "-" (minus), natomiast w rubryce uwagi wpisać numer identyfikacyjny zagrożenią przedzielony kreską od numeru UN przewożonego wcześniej towaru niebezpiecznego np. 33/1203.

3. Przewoźnik towaru niebezpiecznego na stacji początkowej, stacji granicznej lub stacji zmiany zestawienia pociągu przekazuje sporządzony wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu:
1) maszyniście pojazdu trakcyjnego;
2) dyżurnemu ruchu (PKP PLK SA).

Zarządca będzie pozyskiwał i ujawniał informacje z wykazu pojazdów kolejowych tylko tym służbom, które ich wymagają w celach zapewnienia bezpieczeństwa, ochrony lub udzielania wsparcia w sytuacjach awaryjnych.

4. Zasady wypełniania dokumentów przewozowych towarów niebezpiecznych dotyczących jednocześnie nadawcy, przewoźnika i odbiorcy regulują wewnętrzne przepisy przewoźnika.

§13.
Obowiązki przewoźnika kolejowego przy przyjęciu przesyłki z towarem niebezpiecznym

1. Przewoźnik ponosi pełną odpowiedzialność przed PKP PLK S.A. za wszelkie następstwa wynikające z przyjęcia do przewozu niewłaściwie nadanej przesyłki.

2. Przewoźnik powinien w szczególności:
1) sprawdzić, czy towary niebezpieczne nadawane do przewozu są dopuszczone do przewozu zgodnie z RID/Zał. 2 do SMGS;
2) upewnić się, że wymagana dokumentacja jest załączona do dokumentu przewozowego i kierowana dalej;
3) sprawdzić wzrokowo stan zamknięcia zaworów oraz czy wagony i ładunek nie mają widocznych usterek, wycieków lub pęknięć, braków w wyposażeniu itd.;
4) upewnić się, że nie upłynął termin następnego badania dla wagonów cystern, wagonów baterii, wagonów z odejmowalnymi zbiornikami, cystern przenośnych, kontenerów-cystern i MEGC, o ile szczegółowe postanowienia RID nie stanowią inaczej;
5) sprawdzić, czy wagony nie mają przekroczonej granicy obciążenia;
6) upewnić się, że na wagonach zostały umieszczone wymagane duże nalepki ostrzegawcze i inne elementy oznakowania.

3. Jeżeli przewoźnik zauważy naruszenie wymagań, których mowa w ust. 2, nie powinien podejmować się przewozu przesyłki do czasu usunięcia nieprawidłowości.

4. Przewoźnik jest odpowiedzialny za prawidłowy odbiór wagonów i dokumentów przewozowych.