Rozdział V
PRZESZKODY W DZIAŁANIU URZĄDZEŃ ORAZ POSTĘPOWANIE W CZASIE ICH NAPRAWY


§28 §29 §30 §31
§32 §33 §34 §35

§ 28.
Postanowienia ogólne

1. Wszelkie uszkodzenia i przeszkody w prawidłowej obsłudze powstałe w przekaźnikowych urządzeniach wewnętrznych lub zewnętrznych srk na stacji lub 'na szlaku, jak również brak kłódek lub plomb, rozprucie zwrotnicy i uszkodzenie lub przejechanie wykolejnicy, dyżurny ruchu (blokowy) powinien zanotować w książce kontroli urządzeń E 1758 i odpowiednio - w dzienniku ruchu posterunku zapowiadawczego R 146 albo w dzienniku ruchu posterunku odstępowego R147.
Jeżeli uszkodzenie wymaga wprowadzenia telefonicznego przekazywania poleceń i meldunków albo telefonicznego porozumienia, to w odpowiednim wspomnianym dzienniku i książce kontroli urządzeń powinien odnotować ten fakt, z podaniem czasu wprowadzenia takiej łączności i czasu jej odwołania.

2.   O wszelkich uszkodzeniach urządzeń, o przeszkodach w ich prawidłowej obsłudze, o braku kłódek lub plomb, o rozpruciu zwrotnicy i uszkodzeniu lub przejechaniu wykolejnicy, nastawniczy obowiązany jest zameldować dyżurnemu ruchu oraz zapisać stwierdzone fakty w książce przebiegów R 142 i książce kontroli urządzeń E 1758.

3.   Jeśli uszkodzenie wymaga wprowadzenia telefonicznego porozumienia albo telefonicznego przekazywania poleceń i meldunków, to we wspomnianych w ustępie 2 książkach nastawniczy powinien odnotować ten fakt, z podaniem czasu wprowadzenia takiej łączności i czasu jej odwołania.

4. Dyżurny ruchu powinien zawiadomić dostępny miejscowy personel utrzymania o nieprawidłowościach wymienionych w ust. 1, 2 i 3 i zanotować to w książce kontroli urządzeń E 1758 na swojej nastawni, bez względu na której nastawni (posterunku) zaistnieje uszkodzenie.
Jeżeli zaistniała usterka wpływa na opóźnienie biegu pociągów, względnie nieprawidłowe działanie urządzeń trwa ponad 24 godziny, dyżurny ruchu powinien o tym zawiadomić zawiadowcę (naczelnika) stacji i - jeżeli ma możliwość - również zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego).
Zawiadowca (naczelnik) stacji lub dyżurny ruchu powinien zgłosić powstałą przeszkodę w obsłudze urządzeń telegramem według odpowiedniego adresu liczbowego, zgodnie z "Instrukcją o skróconych adresach liczbowych" - R 18.
O przeskodach, które nie wymagają natychmiastowego usunięcia, jak np. niezwolnięnie przebiegu, przepalenie się bezpiecznika w obwodzie nastawczym zwrotnicy lub wykolejnicy, przepalenie się żarówki kontrolnej w planie świetlnym, nieprawidłowe działanie odcinka izolowanego zwrotnicy lub tp., zaistniałych między godziną 21 a 7 rano na tych stacjach (posterunkach), gdzie nie ma ciągłych dyżurów montera, dostępny miejscowy personel utrzymania zawiadamia się między godziną 7 a 8 rano.

5. Każda rozpruta zwrotnica, niezależnie od tego, czy w wyniku oględzin pracownik obsługi urządzeń dopuścił po niej jazdę pociągów lub taboru czy nie, powinna być w najkrótszym czasie sprawdzona przez zawiadowcę odcinka drogowego lub jego zastępcę, toromistrza albo przez ślusarza zwrotnicowego wpisanego do "Wykazu B" na odwrotnej stronie karty tytułowej książki kontroli urządzeń E 1758. Wynik tego badania powinien być odnotowany w dzienniku oględzin rozjadów D831.
W omawianym sprawdzaniu pownien brać udział zawiadowca odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego) lub jego zastępca albo upoważniony pracownik do samodzielnego wykonywania robót w urządzeniach srk wpisany do "Wykazu A" na odwrotnej stronie karty tytułowej książki kontroli urządzeń E1758, jeżeli rozprucie miało miejsce na zwrotnicy wyposażonej w elektryczny napęd zwrotnicowy lub rygiel.

6. O usunięciu przeszkody personel utrzymania robi zapis w książce kontroli urządzeń E 1758, który powinien być dokonany na tej nastawni (posterunku), na której zaistniała usterka. Pracownicy obsługi urządzeń ze wszystkich kolejnych zmian przyjmują ten zapis do wiadomości, potwierdzając to swoim podpisem.
Treść zapisu nastawniczy (dyżurny blokowy) podaje telefonicznie dyżurnemu ruchu, jeżeli usterka powstała na nastawni wykonawczej (manewrowej) lub na posterunku odstępowym.
Przyjmowany meldunek o przywróceniu. prawidłowego działania urządzeń srk dyżurny ruchu powinien zapisać w książce kontroli urządzeń E 1758 z zaznaczeniem, że dotyczy on nastawni wykonawczej (manewrowej) lub posterunku odstępowego. Treść tego zapisu, w odniesieniu do opisu wykonanych robót dla usunięcia usterki w działaniu urządzeń, może być według uznania JRSP odpowiednio skrócona.
Takie samo postępowanie obowiązuje pracowników obsługi przy zawiadomieniach dyżurnego ruchu o usunięciu usterek w działaniu urządzeń zaistniałych na posterunku dla stwierdzania końca pociągu, bądź na okresowo uruchamianym posterunku zwrotnicowym.

7. W przypadku obsługi z nastawni urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejeździe kolejowym (rogatki, powtarzacz zdalnej kontroli działania urządzeń samoczynnej sygnalizacji przejazdowej), zapisy o uszkodzeniach i naprawie tych urządzeń prowadzi się we wspólnej książce kontroli urządzeń E 1758 (załącznik 1).


§ 29.
Rozprucie zwrotnicy

1. Rozprucie zwrotnicy sygnalizowane jest w nastawni za pomocą światła kontrolnego czerwonego oraz dzwonka alarmowego z jednoczesnym wygaśnięciem światła kontrolnego położenia zwrotnicy, jeżeli w danym systemie kontrola położenia zwrotnicy jest włączona stale.
W urządzeniach zblokowanych nie ma dzwonka alarmowego, natomiast rozprucie zwrotnicy jest sygnalizowane na planie świetlnym migającym czerwonym światłem, ukazującym się w szczelinach odpowiadających obydwu krańcowym położeniom danej zwrotnicy.
Obsługujący urządzenia obowiązany jest każdorazowo po zaobserwowaniu sygnału rozprucia lub powstaniu alarmu sprawdzić w terenie stan zwrotnic wchodzących w skład danego obwodu kontrolującego rozprucie zwrotnicy, spowodować usunięcie taboru z rozprutej zwrotnicy,, usunięcie ewentualnych uszkodzeń oraz, w razie potrzeby, zabezpieczenie rozprutej zwrotnicy na miejscu (zamki, spony iglicowe), zgodnie z postanowieniami § 34 ust. 2.
Po wpisaniu do książki kontroli urządzeń E 1758 faktu rozprucia zwrotnicy, bądź powstaniu alarmu i zerwaniu plomby należy nacisnąć przycisk wyłączenia alarmu, a następnie doprowadzić zwrotnicę do krańcowego położenia za pomocą odpowiednich przycisków lub dźwigienek (patrz na § 22 ust. 2) albo za pomocą korby przy napędzie.
W urządzeniach przekaźnikowych posiadających na pulpicie manipulacyjnym specjalny plombowany przycisk "kontrola rozprucia", po zaistniałym rozpruciu zwrotnicy i doprowadzeniu jej do krańcowego położenia, celem uzyskania kontroli położenia zwrotnicy, należy zdjąć plombę i użyć tego przycisku oraz przycisku sterującego " + " lub "-" zgodnego z tym położeniem zwrotnicy.
W urządzeniach zblokowanych, po doprowadzeniu zwrotnicy do krańcowego położenia (w terenie albo za pomocą odpowiednich przycisków), należy nacisnąć przycisk należący do danej zwrotnicy i trzymając go w tym położeniu, nacisnąć przycisk grupowy "rozprucie zwrotnicy". Po wykonaniu tej czynności urządzenia wracają do normalnego stanu i jest cofnięte wykluczenie przebiegów przez rozprutą zwrotnicę.
Dla przekonania się, że urządzenia zblokowane wróciły do normalnego stanu należy użyć przycisku należącego do danej zwrotnicy i trzymając go w tym położeniu, użyć przycisku grupowego "podświetlenie zwrotnic", dzięki czemu jest możliwość sprawdzenia, czy aktualnie przychodzi układowa kontrola położenia i w jakim położeniu znajduje się zwrotnica (wykolejnica).
Użycie przycisku grupowego "rozprucie zwrotnicy" jest rejestrowane licznikiem, w związku z czym w dokonywanym zapisie w książce kontroli urządzeń E 1758 należy również podać zmieniony stan licznika.
Po stwierdzeniu przez pracownika obsługi, że rozprutą zwrotnica nie jest uszkodzona, można po tej zwrotnicy dopuścić jazdę pociągów lub taboru z tym, że obowiązuje postępowanie określone w § 28 ust. 1-6.
Przed przepuszczeniem taboru po zwrotnicy należy ją, co najmniej 3-krotnie, przełożyć w obie strony i sprawdzić prawidłowe działanie, oraz kontrolę na planie świetlnym.

2. Jeżeli zostanie rozpruta zwrotnica zamknięta w przebiegu, w czasie gdy odnośny semafor wskazuje sygnał zezwalający na jazdę, wówczas na semaforze następuje samoczynnie zmiana sygnału na "Stój".
Zmiana sygnału zezwalającego na jazdę na sygnał "Stój" . w tym przypadku następuje niezależnie od tego, z której nastawni zwrotnica ta jest nastawiana (nastawiającej semafor, czy dającej zgodę lub nakaz).
W takim przypadku nastawniczy obowiązany jest zastosować wszelkie dostępne środki dla zatrzymania taboru, który rozpruł zwrotnicę przy manewrach i podawać w kierunku zbliżającego się pociągu właściwe sygnały dla zatrzymania przed miejscem niebezpiecznym.

3. Gdy współpracują z sobą nastawnia elektryczna przekaźnikową i mechaniczna, wtedy w razie rozprucia mechanicznie nastawianej zwrotnicy nie nastąpi samoczynna zmiana sygnału na odpowiednim semaforze.
W takim przypadku nastawniczy nastawni mechanicznej obowiązany jest do natychmiastowego wezwania nastawniczego nastawni elektrycznej do ustawienia semafora na sygnał "Stój" i zatrzymania pociągu. Niezależnie od .tego nastawniczowie powinni postępować zgodnie z postanowieniami zawartymi w ust. 2.


§ 30.
Przerwa w zasilaniu urządzeń

1.   Jeżeli równocześnie wygasną wszystkie światła kontrolne oraz światło kontroli sieci i prądu nastawczego, wskazuje to na przerwę w-zasilaniu urządzeń lub przepalenie bezpiecznika głównego.
W regulaminie technicznym, powinna znajdować się krótka instrukcja o postępowaniu w razie przerwy w zasilaniu urządzeń srk, dostosowana do warunków miejscowych
Dyżurny ruchu lub nastawniczy obowiązany ,jest w takim przypadku obserwować na planie świetlnym i tablicy kontrolnej, czy zadziałały przetwornice sygnałowe zasilające semafory wjazdowe i tarcze ostrzegawcze tych semaforów i następnie, czy nastąpił rozruch zespołu spalinowo-elektrycznego, jeżeli rozruch ten następuje samoczynnie.

2.   W przypadku gdy rozruch zespołu spalinowo-elektrycznego nie jest samoczynny i uruchomienie jego należy do obowiązków pracowników obsługi, dyżurny ruchu albo nastawniczy obowiązany jest przystąpić bezzwłocznie do uruchomienia zespołu, a gdy uruchomienie jego należy do obowiązków dyżurnego montera zabezpieczenia ruchu, należy wezwać go do uruchomienia zespołu.
Sposób uruchomienia zespołu powinien być zgodny ze szczegółową instrukcją obsługi.

3.   W każdym pomieszczeniu agregatu powinna być wywieszona na widocznym miejscu szczegółowa instrukcja o sposobie uruchamiania i wyłączania zespołu, wraz ze szkicem rozmieszczenia i numeracji obsługi urządzeń.
Numeracja urządzeń, podana na, szkicu, powinna być wykonana w sposób widoczny farbą na poszczególnych częściach agregatu.

4.   Wyłączenie zespołu spalinowo-elektrycznego następuje samoczynnie albo ręcznie, po ustaniu przeszkód w zasilaniu urządzeń z sieci energetycznej.
Przy ręcznym wyłączaniu zespołu należy postępować zgodnie z instrukcją, wywieszoną w pomieszczeniu siłowni.

5.   O każdej przerwie w zasilaniu urządzeń z sieci energetycznej dyżurny ruchu lub nastawniczy obowiązani są dokonać zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758, podając czy zadziałały przetwornice, czy właściwie odbyło się uruchomienie zespołu spalinowo-elektrycznego oraz notując całkowity czas przerwy zasilania urządzeń srk z sieci energetycznej.

6.   Wszystkie semafory świetlne oraz tarcze ostrzegawcze do semaforów wjazdowych, drogowskazowych, wyjazdowych i odstępowych, muszą być przygotowane do umocowania zastępczych latarni sygnałowych. W razie wygaśnięcia semaforów i tarcz ostrzegawczych, czy to z powodu zaniku napięcia, czy niedziałania przetwornicy lub niemożności uruchomienia agregatu, należy zastępcze latarnie sygnałowe, zaopatrzone odpowiednio w szkła czerwone lub pomarańczowe, zawiesić w pierwszej kolejności na masztach sygnałowych semaforów wjazdowych, drogowskazowych i odstępowych oraz na odnoszących się do. nich tarczach ostrzegawczych (zarówno w dzień, jak i w nocy).
Szczegółowe postanowienia dotyczące ilości, kolejności i miejsca zakładania zastępczych latarni sygnałowych powinny znajdować się w regulaminie technicznym posterunku ruchu. Latarnie powinny znajdować się na każdej nastawni w stałej gotowości użycia.

7.   W razie przerwy w zasilaniu urządzeń i niedziałania zespołu spalinowo-elektrycznego dyżurny ruchu, względnie nastawniczy, obowiązany jest ustawić przycisk (wyłącznik) prądu nastawczego w położenie "wyłączony" i zastosować ręczne przestawianie zwrotnic i wykolejnic korbą.
Ponowne włączenie prądu nastawczego zwrotnic może nastąpić po sprawdzeniu, że nie odbywa się w tym czasie ruch pociągów lub manewry oraz że zwrotnice nie są przestawiane ręcznie za pomocą korby.

8.   Na posterunkach odstępowych, gdzie zamiast zespołu spalinowo-elektrycznego użyte są przetwornice, podczas zaniku napięcia w sieci dyżurny blokowy powinien obsługiwać je zgodnie z instrukcją obsługi załączoną do regulaminu technicznego.


§ 31.
Przeszkody w urządzeniach nastawczych zwrotnicowych

1.   Jeżeli pracownik obsługi zmuszony jest do ręcznego przestawiania zwrotnicy lub wykolejnicy korbą, obowiązany jest każdorazowo na czas jej przestawiania wyłączyć prąd nastawczy przez wyjęcie bezpiecznika nastawczego, bądź użycie odpowiedniego przycisku (dźwigienki) na pulpicie manipulacyjnym lub tablicy kontrolnej (patrz na § 22 ust. 5).

2.   W przypadku dłużej trwającego uszkodzenia, bądź wykonywania robót przy zwrotnicy (wykolejnicy), należy jej przycisk nastawczy zabezpieczyć przed przypadkowym naciśnięciem, za pomocą urządzenia ochronnego.
W urządzeniach zblokowanych należy do tego celu wykorzystywać możliwość indywidualnego utwierdzenia zwrotnic (patrz na § 24 ust 2 pkt 1 lit. c) i § 25 ust. 10),
Nastawniczemu nie wolno odłączać napędu elektrycznego od zwrotnicy (wykolejnicy), z wyjątkiem przypadku gdy przestawianie za pomocą korby okazuje się niemożliwe.
Zwrotnicę wyłącza się z ześrodkowanego nastawiania wówczas, gdy nie daje się przestawić za pomocą korby - przez wyciągnięcie sworznia łączącego suwak iglicowy z prętem napędnym. Jeżeli napęd zwrotnicowy ma urządzenie do kontroli iglic, to należy również wyciągnąć sworznie łączące każdą iglicę z prętem kontrolnym.
Wykolejnicę wyłącza się podobnie, jak elektryczny napęd zwrotnicowy bez prętów kontroli iglic.
Jeżeli zwrotnica lub wykolejnica wyłączona z ześrodkowanego nastawiania bierze udział w przebiegach pociągowych, to należy ją zabezpieczyć na miejscu, zgodnie z postanowieniami § 34 ust. 2 i 3.
Główki sworzni, które pracownik obsługi urządzeń srk może wyjąć w celu odłączenia napędu zwrotnicy lub wykolejnicy (gdy napędu nie daje się korbować), malowane są na kolor czerwony; sworzeń taki przy zwrotnicy z zamknięciem nastawczym suwakowym należy włożyć z powrotem w otwór, skąd był wyjęty, a następnie zabezpieczyć od wypadnięcia.

3.. Gdy po użyciu przycisku nastawczego zwrotnicowego nastąpił zanik kontroli, lecz wychylenie się wskazówki amperomierza prądu nastawczego trwa zbyt długo, należy natychmiast obsłużyć przycisk dla przestawienia zwrotnicy do pierwotnego położenia. Dalsze próby przestawiania zwrotnicy są niedozwolone. Zwrotnicę tą należy sprawdzić na miejscu i usunąć przeszkodę powodującą trudności w jej przestawianiu (jeżeli jest to możliwe), a następnie dla próby przestawić ją kilkakrotnie.
Jeżeli mimo obsługiwania przycisku nastawczego zwrotnicy nie następuje jej przestawienie, ale po przestawieniu ręcznym uzyskuje się na planie świetlnym prawidłową kontrolę jej położenia, można użyć przycisku przebiegowo-sygnałowego do ustawienia na semaforze sygnału zazwalającego na jazdę, jedynie za każdorazowym zezwoleniem dyżurnego ruchu.
Postanowienia powyższe odpowiednio odnoszą się również do obsługi wykolejnic, jak i urządzeń bez ciągłej optycznej kontroli położenia zwrotnic (wykolejnic) na planie świetlnym, np. do urządzeń zblokowanych.

4. Jeżeli przy przejeżdżaniu zwrotnicy izolowanej stwierdzono niewłaściwy (niezgodny z sytuacją ruchową) stan świateł kontrolnych za jętości zwrotnicy na planie świetlnym, wówczas nastawni-czy (dyżurny ruchu) obowiązany jest przed każdym przestawieniem zwrotnicy, bądź podaniem sygnału zezwalającego na jazdę przez jej odcinek izolowany - upewnić się według sposobu wskazanego w regulaminie technicznym, czy zwrotnica nie jest zajęta i czy nie zbliża się do niej żaden pojazd kolejowy.
Takie samo postępowanie obowiązuje nastawniczego (dyżurnego ruchu) każdorazowo przed podaniem sygnału zastępczego oraz przed wydaniem rozkazu szczególnego, bądź telefonicznego pozwolenia na jazdę pociągu, przekazanego kierownikowi pociągu lub: maszyniście.
Usterkę tą należy wpisać do książki kontroli urządzeń E 1758 i zawiadomić o tym dostępny miejscowy personel utrzymania, a ponadto zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego).

5. Gdy przy obsłudze przycisków zwrotnicy izolowanej zwrotnica się nie przestawia, mimo że nie jest zająta, należy po sprawdzeniu, czy nie ma przeszkód do przełożenia zwrotnicy, przestawić ją przy obsłużeniu przewidzianego do tego celu pomocniczego przycisku doraźnego plombowanego, bądź nieplombowanego współpracującego z licznikiem. Dyżurnego ruchu (nastawniczego) obowiązują przy tym postanowienia zawarte w § 22 ust. 3.

6.   Jeżeli po obsłudze dwóch dźwigienek lub przycisków! dla przebiegowego nastawiania zwrotnica lub wykolęjnica nieu przestawi się stosownie dla danej drogi przebiegu, należy próbować przestawić tą zwrotnicę (wykolejnicę) przyciskiem indywidualnym i nastawić sygnał zezwalający na jazdę pociągu lub: manewru według sposobów określonych w § 24; ust. 2 pkt li 7, ust. 3 punkt 1 i ust. 8 pkt 1. Dyżurnego ruchu (nastawniczego) obowiązują przy tym postanowienia zawarte w § 22 ust. 3.

7.   W przypadku gdy mimo wykonania czynności określonych w ust. 5 i 6 zwrotnicy (wykolejnicy) nie można przestawić elektrycznie, należy ze względów bezpieczeństwa wyłączyć do niej prąd nastawczy (według sposobu podanego w § 22 ust..5) i przestawiać ją na miejscu ręcznie za pomocą korby przy napędzie, przyniesionej z nastawni (posterunku).

8.   Zlikwidowanie miejscowego zabezpieczenia zwrotnicy (zamkami lub sponami), jeśli było takie zastosowane dla przebiegów pociągowych i dopuszczenie jazdy pociągów po tej zwrotnicy może mieć miejsce, gdy przez kilkakrotne jej przestawienie, i równoczesną obserwację zwrotnicy zostanie stwierdzone, że iglice przesuwają się odpowiednio i kontrola położenia zwrotnicy działa prawidłowo (gdy stan świateł kontrolnych .na planie świetlnym odpowiada właściwemu położeniu iglic zwrotnicy w terenie).


§ 32.
Przeszkody w urządzeniach blokady stacyjnej i liniowej

1. Jeżeli wskutek przeszkody w jednej z uzależnionych zwrotnic nie może być wykonane danie zgody, należy po zabezpieczeniu zwrotnicy na miejscu (zgodnie z postanowieniami § 34 ust. 2), złożyć meldunek dyżurnemu ruchu. Jeżeli ma to miejsce w nastawni dysponującej przy daniu nakazu, wówczas dyżurny ruchu zawiadamia o przeszkodzie nastawnię obsługującą semafor.
Pociąg należy przyjąć lub wyprawić na sygnał zastępczy, rozkaz szczególny lub telefoniczne polecenie, z zachowaniem zasad podanych w § 25 ust. 2, § 31 ust. 4 i § 34 ust. 1 i 4, a następnie obsłużyć odpowiedni blok liniowy.

2.   W razie nieoczekiwanego otrzymania nakazu lub zgody (bez udziału nastawni współpracującej) albo dostrzeżenia innej nie-regularności w działaniu urządzeń blokady stacyjnej, należy natychmiast ten nakaz lub zgodę zwrócić do nastawni współpracującej.
W przypadku gdyby to było niemożliwe, należy założyć kapturki ochronne lub kliny zastawcze na przyciski (dźwigienki) sterujące sygnałami, których dotyczy otrzymany nakaz lub zgoda, a przy obsłudze urządzeń zblokowanych - wykorzystać d& tego celu możliwość indywidualnego utwierdzenia sygnałów (patrz na § 25 ust. 10). Omawiane środki ochronne powinny być używane do czasu usunięcia usterki, a uchylane tylko w razie potrzeby, każdorazowo przy podawaniu sygnału zezwalającego na jazdę pociągu.
O zaistniałej nieprawidłowości w działaniu urządzeń dyżurny ruchu (nastawniczy) powinien dokonać zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758 i zawiadomić dostępny miejscowy personel utrzymania, a ponadto zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego). W tym przypadku blokada stacyjna nie jest podstawą do prowadzenia ruchu.
Do czasu usunięcia usterki i odnotowania o tym w książce kontroli urządzeń E 1758, należy stosować telefoniczne zamawianie drogi przebiegu i prowadzić książkę zamawiań R 142 w pełnym zakresie, nawet i w tym przypadku gdyby otrzymany nieoczekiwanie nakaz lub zgodę udało się natychmiast zwrócić do nastawni współpracującej.

3.   Gdy nie nastąpiło prawidłowe zwolnienie utwierdzenia przebiegu pociągowego, wówczas nastawniczy może za zezwoleniem dyżurnego ruchu rozwiązać drogę przebiegu ręcznie, zachowując przy tym postanowienia określone w § 24 ust. 2, pkt 5 i 6.
Tylko w przypadku niebezpieczeństwa nastawniczy może to-uczynić samodzielnie, a następnie zgłosić dyżurnemu ruchu, zwracając przy tym uwagę (podczas wjazdu lub wyjazdu), czy przed obsłużeniem właściwego(ych) przycisku(ów) koniec pociąga minął sygnałowe miejsce końca pociągu.
Przy ręcznym zwalnianiu zamknięcia (utwierdzenia) przebiegu manewrowego obowiązują nastawniczego postanowienia zawarte w § 24 ust. 4 i ust. 8 pkt 4 i 5.

4.   Gdy po wyjeździe pociągu (przy blokadzie liniowej elektromechanicznej) nie zwolni się elektryczna zastawka z tarczką niebiesko-białą, umieszczona nad blokiem początkowym, przeszkodę tą należy odnotować w książce kontroli urządzeń E 1759 oraz postępować zgodnie z zasadami podanymi w § 27 ust. 8, a przede wszystkim wprowadzić telefoniczne zapowiadanie ruchu pociągów, z uwagi na ręczne zwalnianie tej zastawki do czasu usunięcia usterki.

5.   W przypadku niemożności podania sygnału zezwalającego na jazdę na semaforze wjazdowym ze szlaku z półsamoczynną blokadą liniową (elektromechaniczną), aby zapewnić prawidłowe samoczynne zwolnienie elektrycznej zastawki nad blokiem końcowym, należy każdorazowo przed podaniem sygnału zezwalającego na jazdę pociągu lub wydaniem rozkazu szczególnego, bądź telefonicznego polecenia dyżurnego ruchu na jazdę pociągu, użyć włącznika tej zastawki po zdjęciu plomby, o ile włącznik jest bez licznika lub gdy licznik jest uszkodzony.
Dla pociągów wjeżdżających użycie omawianego włącznika zastawki bloku końcowego nie wymaga wprowadzenia telefonicznego zapowiadania ruchu, jeżeli licznik działa prawidłowo (patrz na § 27 ust. 8).
Zmieniony stan licznika i użycie włącznika należy odnotować w książce kontroli urządzeń E 1758.

6.   Jeżeli na posterunku ruchu z blokadą liniową półsamoczynną przekaźnikową lub kodową wystąpiła przeszkoda w normalnej ich obsłudze i zastosowano sposób wyprawiania lub przyjmowania pociągów omówiony w ust. 4 i 5, to prowadzenie ruchu i obsługa urządzeń powinny być zgodne z postanowieniami § 27 ust. 8.                                   .

7.   W przypadku powstania uszkodzenia w urządzeniach blokady liniowej półsamoczynnej, uniemożliwiającego normalną obsługę tych urządzeń, względnie jeśli przeszkodę w normalnej obsłudze blokady liniowej powoduje usterka zaistniała w urządzeniach stacyjnych (z wyjątkiem sytuacji określonej w ust. 5 i w § 27 ust. 8), należy bezzwłocznie wprowadzić telefoniczne zapowiadanie ruchu pociągów i jeżeli jest to możliwe obsługiwać bloki liniowe, jako pomocniczy środek prowadzenia ruchu. Telefoniczne zapowiadanie powinno obowiązywać do czasu usunięcia uszkodzenia, z zachowaniem warunków, podanych w § 27 ust 8. O zaistniałym uszkodzeniu i wprowadzeniu obostrzeń dyżurny .ruchu powinien zawiadomić dostępny miejscowy personel utrzymania, a ponadto zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego) i dokonać zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.

8.   W przypadku powstania uszkodzenia w urządzeniach dwukierunkowej samoczynnej blokady liniowej lub w urządzeniach stacyjnych uniemożliwiającego normalną obsługę tej blokady dla zarządzenia zmiany kierunku ruchu, jak również w przypadku przeszkody w podanm sygnału zezwalającego na jazdę na semaforze wyjazdowym na szlak z blokadą samoczynną jednokierunkową bądź dwukierunkową, należy postępować zgodnie z odpowiednimi postanowieniami § 34 ust. 1 i 3, z zachowaniem postanowień przepisów ruchu R.l (§ 44 ust. 4, 6 i 11) oraz powiadomić o tym bezzwłocznie zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego).
Jeżeli zawiadomienie zawiadowcy odcinka jest niemożliwe, należy o tym zawiadomić dostępny miejscowy personel utrzymania.


§ 33.
Nieczynność sygnałów

1. Gdy po użyciu przycisku przebiegowo-sygnałowego albo przycisków lub dźwigienek do samoczynnego nastawiania przebiegów, na semaforze nie pojawił się sygnał zezwalający na jazdę pociągu, pomimo prawidłowego nastawienia drogi przebiegu i otrzymania nakazu lub zgody, wskazuje to na przeszkodę w obwodach elektrycznych dotyczących danego sygnału.
Należy wówczas ponownie sprawdzić właściwe położenie wszystkich urządzeń, zameldować o w.yniku dyżurnemu ruchu i po otrzymaniu od niego polecenia wykonać dalsze czynności dla przepuszczenia pociągu na sygnał zastępczy, rozkaz szczególny lub telefoniczne polecenie.

2.   Jeżeli po minięciu semafora przez czoło pociągu albo po ukończeniu przebiegu sygnał zezwalający na jazdę nie zmienił się na "Stój", wówczas należy użyć właściwego(ych) przycisku(ów) (patrz na § 24 ust. 2 pkt 3), w celu nastawienia na tym semaforze sygnału "Stój".

3.   W przypadku gdyby na semaforze, po minięciu go przez czoło pociągu albo po ukończeniu przebiegu, pozostawał nadał sygnał zezwalający na jazdę, mimo zastosowania się do postanowień ust. 2, należy bezzwłocznie semafor ten osłonić przenośną tarczą zatrzymania (sygnałem D1) i postępować zgodnie z przepisami ruchu. R 1 (§ 63 ust. 8, 9 i 10), a następnie powiadomić o tym dostępny miejscowy personel utrzymania i zawiadowcę odcinka, zabezpieczenia ruchu (sygnałowego) w celu spowodowania wygaszenia tego światła sygnałowego.
Ponadto należy o; tym dokonać zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.

4.   Gdy aktualne wskazanie powtarzacza sygnałowego nie jest zgodne z sygnałem na semaforze, a. nie wynika to z przyjętego w urządzeniach uproszczonego sposobu przekazywania informacji na plan świetlny, pracownik obsługi- jeżeli pozwala na to konstrukcja planu i zapas posiadanych żaróweczek - powinien sprawdzić, czy przyczyną nieprawidłowości jest przepalenie się żarówki kontrolnej. Uszkodzoną żaróweczkę należy wymienić i dokonać o tym zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.
Jeżeli usterka nie została usunięta, stan sygnałów danego semafora należy sprawdzić na miejscu i w razie potrzeby zastosować się do postanowień podanych w ust. 3. O uszkodzeniu należy zawiadomić dostępny miejscowy personel utrzymania, a ponadto zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego) i dokonać o tym zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.

5. Gdy po użyciu przycisku(ów) dla nastawienia na semaforze lub tarczy sygnału zezwalającego na jazdę manewru albo po obsłużeniu przycisków lub dźwigienek do samoczynnego nastawiania przebiegów, po uprzednim nastawieniu drogi przebiegu, nie następuje zmiana sygnału, wskazuje to na uszkodzenie w obwodach elektrycznych dotyczących danego sygnału.
Wydanie zezwolenia na wykonanie jazdy manewrowej w takich przypadkach powinno być zgodne z postanowieniami przepisów ruchu R 1 (§ 14 ust. 16, 17, 18 i 19) i przepisów sygnalizacji na PKP E 1 (§ 6 ust. 2 pkt 7, § 7 ust. 6 i 10 pkt 2 oraz zał. Nr 2 ust. 7 pkt 6).

6.   Jeżeli po minięciu semafora lub tarczy przez ostatnią oś taboru albo po ukończeniu przebiegu sygnał zezwalający na jazdę manewrową nie zmieni się na sygnał zabraniający, wówczas należy użyć właściwego (ych)- przycisku (ów) (patrz na § 24 ust. 2 pkt 8, ust. 3 pkt 2 i ust. 8 pkt 3), w celu nastawienia na tym semaforze lub tarczy sygnału zabraniającego jazdy.

7.   W przypadku gdyby na semaforze lub tarczy, po minięciu go przez ostatnią oś taboru albo po ukończeniu przebiegu, pozostawał nadal sygnał zezwalający na jazdę, mimo zastosowania się do postanowień ust. 6, należy bezzwłocznie powiadomić o tym miejscowy personel utrzymania, który powinien spowdować wygaszenie tego światła sygnałowego.
Jeżeli wskutek usterki jest stale na semaforze lub tarczy sygnał zazwalający na jazdę manewrową a uszkodzenie to nie może być natychmiast usunięte, wówczas sygnał ten należy osłonić przenośną tarczą zatrzymania (sygnałem D 1) albo wstrzymać manewry po torze przy którym stoi uszkodzony semafor lub tarcza, gdyby ustawienie tarczy zatrzymania miało ograniczać ruch pociągów.
Ponadto należy o tym dokonać zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.

8.   Gdy aktualne wskazanie powtarzacza sygnałowego nie jest zgodne z sygnałem na tarczy manewrowej (zaporowej), a nie wynika to z przyjętego w urządzeniach uproszczonego sposobu przekazywania informacji na plan świetlny, pracownik obsługi - jeżeli pozwala na to konstrukcja planu i zapas posiadanych żaróweczek - powinien sprawdzić, czy przyczyną nieprawidłowości jest przepalenie się żarówki kontrolnej. Uszkodzoną żaróweczkę należy wymienić i dokonać o tym zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.
Jeżeli usterka nie została usunięta, należy w razie potrzeby zastosować się do postanowień ust. 7. O uszkodzeniu należy powiadomić miejscowy personel utrzymania, a ponadto - gdyby zastosowano postępowanie określone w ust. 7 - zawiadowcę odcinka zabezpieczenia ruchu (sygnałowego) i dokonać o tym zapisu w książce kontroli urządzeń E 1758.


§ 34.
Prowadzenie ruchu podczas przeszkód w urządzeniach

1. Gdy na skutek przeszkód - przyciski nakazu, zgody i przebiegowo-sygnałowe, mimo ich obsłużenia, nie powodują udzielenia zgody, nakazów lub ustawienia odpowiednich sygnałów na semaforach, wówczas pozwolenie na jazdę pociągu należy wydawać za pomocą sygnału zastępczego, rozkazu szczególnego albo telefonicznego polecenia, przekazanego przez dyżurnego ruchu kierownikowi pociągu lub maszyniście.
W tych przypadkach przed każdą jazdą pociągu należy wykonać następujące czynności:
1)   zwrotnice, wykolejnice i tarcze manewrowe (zaporowe) działające bez przeszkód nastawić stosownie do przebiegu, sprawdzić ich światła kontrolne i utwierdzić je przez obsługę przycisków specjalnych, jeżeli one są, a jeżeli ich nie ma - to wyłączyć prąd nastawczy albo też założyć urządzenia ochronne na przyciski i dźwigienki nastawcze zwrotnic i wykolejnic biorących udział w przebiegu;
2)   w urządzeniach które to umożliwiają, odnośne zwrotnice, wykolejnice i sygnały biorące udział w przebiegu, należy utwierdzić indywidualnie (patrz na § 24 ust. 2, pkt 1 lit. c) i § 25 ust. 2 i 10) albo też zamknąć je (utwierdzić) poprzez chwilowe wyświetlenie, a następnie ręczne wygaszenie, kolejno wszystkich sygnałów zezwalających na jazdę manewrową na semaforach i tarczach usytuowanych w drodze przebiegu pociągu;
3)   w razie uszkodzenia urządzeń nastawczych zwrotnicy (wykolejnicy) lub jej przycisków (dźwigienek) sterujących należy założyć urządzenia ochronne na przyciski (dźwigienki) nastawcze tej zwrotnicy (wykolejnicy) i w razie potrzeby przestawić ją ręcznie, za pomocą korby przyniesionej z nastawni (posterunku), po uprzednim zastosowaniu środków ostrożności omówionych w § 22 ust. 5, § 30 ust. 7 i § 31 ust. 1 i 2.
O właściwym nastawieniu zwrotnicy należy się przekonać poprzez obserwację świateł kontrolnych położenia tej zwrotnicy na planie świetlnym, a jeżeli jest to niemożliwe - po upewnieniu się na miejscu o położeniu i przyleganiu iglicy do opornicy.
Dopuszczenie jazdy pociągu po zwrotnicy uszkodzonej, wymagającej miejscowego zabezpieczenia, musi być poprzedzone wykonaniem czynności określonych w ust. 2, a zlikwidowanie miejscowego zabezpieczenia takiej zwrotnicy - wykonaniem czynności określonych w § 31 ust. 8;
4)   w razie uszkodzenia urządzeń nastawczych wykolejnicy należy postępować zgodnie z postanowieniami zawartymi w pkt. 2, 3 i w ust. 3;
5)   przy wyjazdach - upewnić się, czy istniejący stan bloku początkowego odpowiada położeniu "szlak (odstęp blokowy) jest wolny, a przy blokadzie samoczynnej - czy co najmniej pierwszy odcinek oddalania na planie świetlnym nie wykazuje zajętości;
6)   dopiero po wypełnieniu tych czynności można obsłużyć przycisk(i) sygnału zastępczego, doręczyć rozkaz szczególny albo wydać kierownikowi pociągu lub maszyniście telefoniczne polecenie na jazdę pociągu.

2. Jeżeli zwrotnica uszkodzona, np. wskutek rozprucia, bierze udział w przebiegu pociągowym, to należy zabezpieczyć ją na miejscu za pomocą kluczowych zamków zwrotnicowych lub spon iglicowych. Sposób umocowania zamka i spony przy zwrotnicy pokazany jest w załącznikach 2, 3 i 4.
Podczas miejscowego zabezpieczenia zwrotnicy należy dla każdego przebiegu pociągowego sprawdzić jej położenie na miejscu przed podaniem sygnału zezwalającego na jazdę, sygnału zastępczego, doręczeniem rozkazu szczególnego albo wydaniem kierownikowi pociągu lub maszyniście telefonicznego polecenia na jazdę pociągu.
Jeżeli natomiast zwrotnica uszkodzona, po której pracownik obsługi dopuścił jazdę, bierze udział tylko w pracy manewrowej, to założenie przy niej zamka lub spony nie jest wymagane, o ile napęd nie został odłączony od zwrotnicy i jest zachowane właściwe przyleganie iglic do opornic w obu położeniach zwrotnicy.

3.   Wykolejnicy wyłączonej z ześrodkowanego nastawiania z powodu usterki w urządzeniach nastawczych nie zamyka się w czasie trwania przebiegu pociągowego, a dozoruje ją na miejscu albo z nastawni (posterunku).
Jeżeli pracownik obsługi nie może dozorować na miejscu uszkodzonej wykolejnicy, np. ze względu na zajęcia służbowe lub niedostateczną widzialność wykolejnicy z nastawni, to przed uszkodzoną wykolejnicą należy ustawić przenośną tarczę zatrzymania (sygnał D 1) i zarządzić ograniczenie szybkości (o ile nie wynika to z sygnalizacji) pociągów wjeżdżających, wyjeżdżających, bądź przejeżdżających według przebiegów, którym ta tarcza będzie zapewniać ochronę - do 40 km/godz.
W porze nocnej ustawioną przed wykolejnicą przenośną tarczę zatrzymania (sygnał D 1) należy oświetlać.

4.   Podczas trwania usterek, otwarcia aparatu blokowego, zdjęcia plomb z przycisków lub innych urządzeń oraz otwarcia pomieszczenia przekaźników, należy prowadzić zapisy w książce przebiegów R 142 (o ile jest prowadzona) w pełnym zakresie. Jeżeli ponadto są naruszone zamknięcia lub uzależnienia urządzeń blokady liniowej, to należy wprowadzić telefoniczne zapowiadanie ruchu pociągów jako zasadniczy środek prowadzenia ruchu, z zachowaniem jednak postanowień zawartych w § 27 ust. 8 i § 32 ust. 6, 7 i 8 i obsługiwać bloki liniowe jako pomocniczy środek prowadzenia ruchu, jeżeli jest to możliwe.
Przy jednym okręgu nastawczym nie prowadzi się książki przebiegów R 142.


§ 35.
Prowadzenie robót w urządzeniach

Przed rozpoczęciem, w czasie prowadzenia i po zakończeniu robót w urządzeniach srk obowiązki pracowników obsługi i utrzymania urządzeń określają:
-  Instrukcja obsługi mechanicznych i ręcznych urządzeń typu znormalizowanego (E 16) §§ 11 i 12,
-  Instrukcja obsługi elektrycznych nastawnic suwakowych jedno-, dwu- i czterorzędowych typu VES (E 17) § 10,
-  Instrukcja o zasadach utrzymania urządzeń zabezpieczenia ruchu kolejowego (E11) §§ 13, 14 i 15.