Załącznik 9
KONSTRUKCJE CIĄGÓW NAZIEMNYCH

1. Typowe konstrukcje rowów

1)   Położenie rowów i ich przekroje ustala się wg zasad podanych na rys. 6, przy czym rowy przylegające do nieumocnionych, ulegających łatwo erozji skarp należy oddzielić od skarp półkami o szerokości co najmniej 0,5 m,
2)   Całkowita głębokość rowu musi być o 0,3 m większa od głębokości wynikającej z niezbędnej przepustowości rowu i równa co najmniej głębokości minimalnej podanej na rys. 6. W przypadkach nie pokazanych na ww. rysunku najmniejszą głębokość przyjmuje się 0,5 m. Całkowita głębokość rowu nie powinna być przy tym większa od 1 m (jeśli rów powinien być głębszy - należy zwiększyć jego szerokość).
3)   W przypadku rowów wykonanych na torfach głębokość rowu zwiększa się o 20 - 50%. Głębokość zwiększa się bardziej, jeśli torf zalega w grubej warstwie i nie jest jeszcze rozłożony.
4)   Szerokość dna rowu w przekroju trapezowym przejmuje się równą 0,4 m. Jeśli szerokość ta musi być zwiększona to rów poszerza się i umieszcza w nim dodatkowy ciek o szerokości dna 0,4 m i głębokości równej co najmniej 0,2 m w celu umożliwienia dobrego spływu wód przy niskich ich stanach.
5) Zmiany szerokości dna rowów nieumocnionych wykonuje się na długości:

l=3÷5(b1-b2)

gdzie: b1, b2 - szerokość dna łączonych rowów

6)   Pochylenia nieumocowanych skarp rowów przyjmuje się równe
a)    1:1,5 w przypadku wewnętrznych skarp rowów bocznych (wyjątek stanowią rowy na liniach znaczenia miejscowego wykonane w gruntach gliniastych i piaszczys-to-gliniastych, dla których dopuszcza się pochylenia 1:1)
b)   1 : n - w przypadku zewnętrznych skarp rowów bocznych oraz skarp innych rowów (1: n - pochylenie dolnej części skarpy przekopu)
7)   Skarpy i dna rowów umacnia się, gdy istnieje niebezpieczeństwo
a)   rozmycia gruntu wskutek zbyt dużych prędkości przepływających wód (prędkości przepływu sprawdza się przy spadkach większych od 0,015 i jeśli są one zbyt duże stosuje się wzmocnienie - zał. 6)
b)   zamulenia rowu wskutek zbyt małych prędkości przepływu wód (prędkości przepływu sprawdza się przy spadkach mniejszych od 0,004 i jeśli jest ona mniejsza od 0,3 m/s stosuje się gładkie obudowy umożliwiające zwiększenie prędkości przepływu i ułatwiające usuwanie zanieczyszczeń),
c)   wypierania gruntów podtorza przy przyjętych pochyleniach skarp rowów (np. po poszerzeniu torowiska w przekopie).
8)   Umocnienia rowów na terenach podlegających ruchom (terenach osuwiskowych, szkód górniczych itp.) nie mogą być monolityczne.
9)   Umocnienia torów muszą być szczelne na odcinkach, na których infiltrujące z rowów wody mogłyby zmniejszyć stateczność podtorza (dotyczy to m.in. rowów w rejonach osuwisk, rowów przy przekopach).
Rowy przy przekopach można lokalizować w strefie teoretycznego klina odłamu gruntu tylko po stwierdzeniu, że grunt w tej strefie jest zwarty, a skarpa stateczna. Jeśli grunt nie jest zwarty, pod korytkami układa się nieprzepuszczalną warstwę z gliny i oddziela ją od korytek włókniną.
Inne rozwiązanie może polegać na wykonaniu betonowej podbudowy i uszczelnieniu zaprawą wszystkich otworów i szczelin w korytkach.
10)   Umocnienia rowów bocznych muszą zapewniać dobry spływ wód z podłoży podkładów i warstw wodonośnych. Uzyskać to można stosując np. odbudowy ze szczelinami lub otworami zabezpieczonymi odpowiednimi filtrami.
11)  Obudowy rowów oddziela się od gruntów podtorza (z wyjątkiem sytuacji z p. 1.9) zasypką filtracyjną spełniającą wymagania dla zasypek drenaży podziemnych. Grubości poszczególnych warstw zasypki nie mogą być mniejsze od 0,1 m.
12)  Rowy w planie łączy się pod kątem zbliżonym do 60", przy czym poziom wody w rowie doprowadzającym musi znajdować się 0 - 0,1 m powyżej poziomu wody w rowie odprowadzającym.
13)  Załomy rowów w planie wyokrągla się łukami o promieniach R sąsiadujących nierówności

R>5 (m)

gdzie: v - prędkość przepływu wody (m/s)
F - powierzchnia przekroju przepływu (m )
14)  Przy omijaniu słupów trakcyjnych i innych przeszkód na liniach eksploatowanych promienie R można zmniejszyć tak, aby

R>5b (m)

gdzie: b - szerokość dna rowu (m)
Umocnienia rowów należy wtedy przyjmować dla prędkości przepływów zwiększonych o 50%

2. Konstrukcje rowów na terenach o dużych pochyleniach

1) Progi w rowach powinny mieć wysokość do 0,3 m ze ściankami przelewowymi z betonu lub kamienia, zagłębionymi co najmniej 0,6 m poniżej dna rowu. Odstępy między ściankami powinny wynosić ok. 10 m. Rów w rejonie każdej ścianki należy umocnić.
2)   Stopnie w rowach (obudowane progi) powinny mieć wysokość do 0,5 m. Wody z tych urządzeń muszą mieć możliwość odpływu nawet przy niskich stanach.
3)   Jeżeli różnice poziomów wód na sąsiednich odcinkach rowu muszą być większe od 0,5 m stosuje się kilka stopni (kaskadę).
4)   Rynna pełniąca rolę bystrotoku musi mieć profil podłużny uniemożliwiający odrywanie się strumienia wody od jej dna. W dolnej części rynny na długości równej co najmniej 5 m stosuje się spadek nie większy od 0,002 oraz urządzenia do wytrącenia energii wód.

3. Konstrukcje wlotów i wylotów rowów

1) Wody z rowów należy odprowadzać w zasadzie do istniejących odbiorników (cieków rowów melioracyjnych itp.).
W razie konieczności odprowadzenia wody bezpośrednio w teren, wyloty rowów wykonuje się na odcinkach o długości 5 m; krawędzie dna rowu odchyla się na zewnątrz pod kątem 30°, jednocześnie zmniejsza się głębokość rowu i pochylenia jego skarp.
2) Wloty i wyloty rowów regulacyjnych służących do okresowego przeprowadzenia wód z suchodołów (jarów, parowów itp.) pod torami wykonuje się według zasad podanych na rysunku 9-1