 |
1. W celu uzyskania możliwie małych różnic w
oodkształceniu i zużyciu obu toków szyn na liniach o różnych
prędkościach pociągów towarowych i pasażerskich należy
stosować przechyłkę uwzględniającą:
- największą prędkość pociągów pasażerskich na danym
szlaku,
- prędkość pociągów towarowych,
- natężenie przewozów.
2. Wartość przechyłki nie może być mniejsza niż przechyłki minimalnej dla pociągów pasażerskich:
|
i większa niż przechyłka graniczna dla pociągów towarowych:
 |
Czyli:
 |
Gdzie:
| h- | przechyłka [mm] |
| vmax- | największa prędkość pociągów pasażerskich [km/h] |
| vt- | prędkość pociągów towarowych [km/h] |
| R- | promień łuku [m] |
| amax- | największe przyspieszenie niezrównoważone [0,6 m/s^2] |
| an- |
graniczne przyspieszenie niezrównoważone w ruchu
towarowym [m/s^2] (wartości an podano na rysunku 2.1) |
3. Wybór przechyłki w podanym przedziale uławiają
nomogramy i tablica na rysunku 2.1.
Na osiach pionowych nomogramu są dwie, odpowiadające sobie,
skale: zewnętrzne i wewnętrzne.
Skalami zewnętrznymi można się posługiwać w zasadzie w
całym ich zakresie, jednak przy małych promieniach i
prędkościach (np na liniach podgórskich i górskich) wygodniej
jest posługiwać się skalami wewnętrznymi.
Tok postępowania przy wyznaczaniu przechyłki jest
następujący:
1) dla zadanego obciążenia q [mln ton/rok brutto] odczytuje
się z tabeli (rys.2.1.) przyspieszenie an i odpowiadający mu
nadmiar przechyłki 
ht;
2) prowadząc prostą przez zadaną wartość promienia R na
lewej osi nomogramu N i wartości prędkości vt na prawej osi,
odczytuje się wartość przechyłki dla pociągów towarowych ht
na ukośnej skali przechyłek;
3) analogicznie jak ht odczytuje się przechyłkę hp dla
pociągów pasażerskich;
4) do odczytanej wartości przechyłki ht dodaje się
dopuszczalny nadmiar przechyłki, otrzymując graniczną
przechyłkę dla pociągów towarowych;
5) do zastosowania w torze przyjmuje się przechyłkę nie
mniejszą niż hmin i nie większą niż hmax, biorąc przy tym
pod uwagę charakter ruchu, zużycie szyn, zagłębianie się
podkładek w podkłady itp.;
6) oblicza się różnicę hp=hp-h i na skali nomogramu liniowego (rys.2.1.)
odczytuje się wartość przyspieszenia. amax; w przypadku, gdy
amax<adop (gdzie adop-przyspieszenie dopuszczalne 0,6 m/s^2)
wartość przechyłki h przyjmuje się jako ostateczną,
natomiast gdy warunek ten nie jest wypełniony - konieczne jest
ograniczenie prędkości vmax lub dopuszczenie większych
wartości an;
7) przyjęte warości przechyłki należy zaokrąglać do 5 mm.
Nomogramy przedstawione na rysunku 2.1. umożliwiają również
rozwiązywanie innych zadań, co zilustrowano przykładami.
Przykład 1:
Dane:
q=15 mln t/rok brutto, R=600m, vt=60km/h, vmax=90km/h. Należy
obliczyć przechyłkę h i występujące na niej przy prędkości
vmax przyspieszenie amax.
Rozwiązanie:
Dla obciążenia q odczytujemy z rysunku 2.1. wartość an-0,3
m/s^2 i ht=46mm.
Prosta przechodząca przez punkty R=600m i v=60 km/h na skali
przecyłki odcina wartość ht=71 mm. Przechyłka hp wyznaczona
przez przecięcie skali prostą przechodzącą przez punkty
R=600m i v=90 km/h wyniesie 159 mm. Przyspieszeniu an=0,3m/s^2
odpowiada nadmiar przechyłki hn=46mm, o tyle więc może byćprzechyłka hmax w
stosunku do ht, tj. nie powinna przekroczyć 71mm+46mm=117mm.
Przyjmując więc h=115mm będzie niedomiar przechyłki przy
największej prędkości (159mm-115mm=44mm), któremu odpowiada
przyspieszenie amax=0,29m/s^2.
Działania można zapisać w skrócie:
an=0,3m/s^2 -> ht=46mm,
ht=71mm, hp=159mm, hmax=71mm+46mm=117mm, przyjmujemy 115mm,
hp=159-115=44mm
->amax=0,29m/s^2.
Przykład 2:
Dane:
q=16,8 mln t/rok brutto, R=4000m, vt=70km/h, vmax=200km/h.
Należy obliczyć h i amax.
Rozwiązanie:
Na skali R nie ma wartości 4000m, przechyłki ht i hp wyznaczamy
więc dla 2000m i dzielimy przez 2.
Skrócony zapis będzie następujący:
an=0,3m/s^2 -> ht=46mm
ht=14mm, hp=118mm, hmax=14mm+46mm=60mm
hp=118-60=58mm ->
amax=0,38m/s^2.
Przykład 3:
Dane:
q=7,4 mln t/rok brutto, R=415m, vt=65km/h, vmax=90km/h
Należy obliczyć h i amax.
Rozwiązanie:
an-0,5m/s^2 -> ht=76mm,
ht=120mm, hp=230mm
hmax=120mm+76mm=196mm, przyjmujemy 150mm,
hp=230-150=80mm ->
amax=0,52m/s^2.
Rzeczywista wartość ht=150-120=30mm
->an=0,20m/s^2.
Przykład 4:
Dane: R=625m.
Należy obliczyć dopuszczalną prędkość pociągu na tym
łuku.
Rozwiązanie:
Największa prędkość może być w przypadku, gdy przy
przechyłce h=150mm będzie jednocześnie:
amax=0,6m/s^2 i hp=92mm
tj. przy h=242mm.
Szukana wartość prędkości będzie wyznaczona na zewnętrznej
skali v przez prostą przechodzącą przez punkty R=625m i
h=242mm, tj. ok 113 km/h.
Przykład 5:
Dane:
q=22 mln t/rok brutto, R=2500m, vt=70 km/h, vmax=100 km/h.
Należy obliczyć h i amax.
Rozwiązanie:
an=0,2 m/s^2 -> ht=31mm,
ht=23mm, hp=47mm, hmax=23+31=54mm.
W tym przypadku przechyłkę maksymalną należałoby jedynie
przyjąć do obliczeń długości krzywej przejściowej,
natomiast w torze można zastosować np h=40mm, przy której hp=47-40=7mm ->
amax=0,05m/s^2.
Rzeczywista wartość ht=40-23=17mm
-> an=0,11 m/s^2.
Przykład 6:
Dane:
q=12 mln t/rok brutto, R=600m, vt=50km/h, vmax=80 km/h. Na linii
tej odbywa się ruch zaledwie kilku par pociągów pasażerskich
na dobę. W torze tym istnieje przechyłka 50mm. Należy
sprawdzić, czy istniejącą przechyłkę można zachować.
Rozwiązanie:
an=0,4m/s^2 -> ht=61mm,
ht=49mm, hp=126mm, hmax=49+61=110mm.
Przy tak małym ruchu pasażerskim zastosowanie w torze
przechyłki h=110mm byłoby niewskazane. Biorąc pod uwagę, że
minimalna przechyłka dla pociągów pasażerskich wynosi
hmin=hp-92=110-92=18mm, można istniejącą przechyłkę 50mm
pozostawić bez zmian.Otrzymuje się przy tym:
hp=126-50=76mm ->
amax=0,5m/s^2.
Rzeczywista wartość ht=50-49=1mm
-> at=0,0 m/s^2.
 |