Załącznik 14
ŚRODKI PRZECIWKO PEŁZANIU SZYN I TORU

Zasadniczym warunkiem zapobieganiia pełzaniu jest staranne utrzymanie nawierzclmi i toru, zwłaszcza dokładne dokręcanie wszystkich śrub i wkrętów lub dobijanie haków (w starszych typach nawierzchni).

1. W celu przeciwdziałania pelzaniu należy stosować odpowiednie środki przeciwpełzne, do których należą:
1) zagęszczenie podsypki między podkładami i od czoła - po podbiciu - za pomocą zagęszczarek; dotyczy to zwłaszcza torów bezstykowych;
2) opórki przeciwpełzne Rambachera lub inne zatwierdzonych typów, podwójne lub potrójne pierścienie sprężyste pod śrubami stopowymi;
3) przekładki drewniane topolowe lub z tworzyw sztucznych układane między stopą szyny a podkładką, w nawierzchni typów S60 i S49; w miejscach występowania pełzania szyn typu S42, wskazane jest układać je z przytwierdzeniem pośrednim typu S49.

2. Jeśli za pomocą tych środków nie można opanować pełzania, to można stosować dodatkowo:
- rozpórki między końcami podkładów (rys. 14.1),
- połączenie podkładów przystykowych kątownikami (rys.14.2),
- połączenie podkładów w środku przęsła kątownikami lub belką drewnianą (rys. 14.3).

rys.14.1

rys.14.2

rys.14.3

3. Przekładki podszynowe zapobiegają pełzaniu szyn zwiększając tarcie między stopką szyny a podkładką. W celu skutecznego działania przekładek należy dbać o ich całość, właściwe ulożenie oraz należyte dokręcenie śrub stopowych i wkrętów. Przekładki wysuwające się z podkładek należy nasuwać z powrotem i dokręcać śruby stopowe. Zastosowanie przekładek podszynowych i właściwe ich utrzymanie umożliwia zazwyczaj opanowanie pelzania szyn bez użycia innych środków przeciwpełznych, zwłaszcza gdy stosuje się do śrub stopowych potrójne pierścienie sprężyste.

4. W nawierzchniach, w których nie stosuje się przekładek i pierścieni potrójnych, należy zakładać opórki przeciwpełzne w liczbie zapewniającej opanowanie pełzania. Liczba opórek stosowanych w normalnych warunkach pracy nawierzchni jest podana w tablicy 14.1.

5. Przy zakładaniu opórek należy zwrócić szczególną uwagę na odpowiednie zabezpieczenie przed pełzaniem następujących odcinków toru:
1) na spadkach 5,0%o i większych,
2) na odcinkach hamowania (przed semaforami, tarczami ostrzegawczymi, ustalonymi miejscami zatrzymywania pociągów itp.),
3) w torach bezstykowych (wg zasad podanych w ust. 6 załącznika),
4) przed izolowanymi odcinkami toru,
5) w rozjazdach i torach przed rozjazdami i poza nimi.
Opórki przeciwpełzne należy rozmieszczać w środkowej części przęseł szynowych przy sąsiednich podkładach, równomiernie i symetrycznie rozłożone w stosunku do środka przęsła (rys.14.4).
Jeżeli toki szyn pełzają w różnych kierunkach, opórki należy zakładać na przemian co drugi podkład (rys. 14.5).
W celu zapewnienia skutecznej pracy opórek przeciwpełznych muszą one należycie przylegać do podkładów i być dobrze umocowane do szyn. Zabrania się przesuwania umocowanych opórek uderzeniami młota.

Tabela 14.1

1) Na poziomych odcinkach toru i na spadkach do 2,0%o przylegających do większych spadków dlugości ponad 500 m należy stosować na długości ok. 300 m - licząc od załomu profilu - opórki w liczbie podanej dla spadków większych.
2) Liczby opórek podane w tabeli są orientacyjne i zależnie od warunków miejscowych mogą być zwiększone lub zmniejszone.

6. W torach bezstykowych, na liniach jednotorowych i dwutorowych, przy przytwierdzeniach typu pośredniego stosuje się opórki przeciwpełzne działające w dwóch kierunkach w następujących miejscach (rys. 14.6):
a) na wszystkich końcach swobodnych ("oddychających"), w liczbie 70 sztuk na długości około 50 m,
b) na wszystkich przęsłach buforowych,
c) na drogach częstego hamowania i przed tunelami należy zakładać opórki w kierunku przewidywanego kierunku pelzania.

rys.14.4

rys.14.5

rys.14.6

7. W torach bezstykowych z przytwierdzeniem do podkładek za pomocą potrójnych pierścieni sprężystych można nie stosować opórek przeciwpełznych w miejscach wymienionych w ust. 6.