Załącznik 10
USZKODZENIA I ZUŻYCIE SZYN, ZŁĄCZEK I CZĘSCI ROZJAZDÓW

I. Uszkodzenia i zużycie szyn

1. Uszkodzenia szyn zagrażające bezpieczeństwu ruchu oraz zużycie szyn powodujące nadmierne ich osłabienie (niedopuszczalne zmniejszenie ich przekroju poprzecznego), powodujące konieczność ich wymiany, są następujące:
1) pęknięcia podłużne i poprzeczne na długości przęsła, w zgrzeinie oporowej lub na spawie termitowym, pęknięcia przy otworach do śrub łubkowych,
2) odłupanie części główki lub stopki,
3) równomierne zużycie główki na całej długości szyny, przekraczające wymiary wskazane w ust. 3,
4) miejscowe zagłębienia 2 mm i więcej, zadry i wióry grubości 2 mm i więcej,
5) zgniecenie końców szyn większe niż 3 mm,
6) spływy boczne na całej długości szyny, szerokości 3 mm lub więcej w jedną stronę,
7) wytarcie stopki na głębokość większą niż 3 mm,
8) wytarcie wnęki łubkowej, przy którym łubki (nawet regenerowane) nie będą spełniały właściwego połączenia szyn,
9) wady wewnętrzne materiału szyn stwierdzone w czasie badenia defektoskopowego, powodujące zakwalifikowanie szyn do wymiany.

Jeżeli szyny z wymienionymi wadami (z wyłączeniem pkt. 9) nie mogą być naprawione przez spawanie lub wycięcie miejsc z wadami, to powinny być usuwane z toru.

2. Szyny z wadami materiałowymi, wykrytymi w czasie badania defektoskopowego zakwalifikowane do obserwacji należy wymieniać w razie stwierdzenia rozwoju wady.
Szyny zakwalifikowane do wymiany należy wymienić możliwie najszybciej.

3. Największe dopuszczalne zużycie główki szyny N może wynosić:
1) w szynach typów UIC60, S49 i innych o masie powyżej 49 kg/m w torach głównych;
- linii magistralnych i pierwszorzędnych - 12 mm,
- linii drugorzędnych - 14 mm,
- linii znaczenia miejscowego - 16 mm,
- w torach bocznych wszystkich kategorii linii - 16 mm,

2) w szynach typów o masie do 49 kg/m - we wszystkich torach 12 mm.

4. W razie bocznego zużycia główki zużycie pionowe u powimno być mniejsze niż dopuszczalne N (określone w ust. 3) o połowę zużycia bocznego e, mierzonego 15 mm poniżej powierzchni. tocznej szyny zużytej (rys. 10.1)

5. W tunelach, w których dym i wilgoć powodują znaczne zużycie szyn w różnych częściach ich przekroju, granice dopuszczalnego zużycia szyn N zmniejsza się o 2 mm. Ponadto niezależnie od zużycia główki, szyny powinny być usuwane z toru, jeżeli grubość ich szyjki zmniejszyła się wskutek korozji do 10 mm.

6. Pionowe i boczne zużycie szyn należy mierzyć w przekroju najbardziej zużytym, za pomocą suwmiarki lub profilografu.

7. Szyny układane w łukach powinny być usuwane z torów, jeżeli:
1) wysokość ich bocznego zużycia sięga poniżej dolnej krawędzi główki szyny (rys. 10.1),
2) zmniejszenie szerokości e główki szyny o masie 38 kg/m i więcej przekroczy:
- jednostronnie - 15 mm,
- dwustronnie (suma) - 15 mm,
szyn o masie poniżej 38 kg/m:
- jednostronnie - 6 mm,
- dwustronnie (suma) - 6 mm

.

8. Szyny zużyte jednostronnie do dopuszczalnej granicy zużycia mogą być ułożone stroną nie zużytą w torach prostych lub w toku wewnętrznym na lukach, jeżeli nie stosuje się hamowania płozami hamulcowymi.

9. Dwustronnie zużyte szyny mogą być układane tylko w torach podrzędnych (ładunkowych i w żeberkach ochronnych), jeżeli nie stosuje się hamowania za pomocą płóz hamulcowych i jeżeli zostaną spełnione warunki zachowania normalnej szerokości toru.

10. W torach położonych w łukach, gdzie występuje boczne zużycie szyn dopuszcza się zwiększenie poszerzenia toru od szerokości minimalnej 1435 mm o wartości zużycia bocznego, określone w ust. 7 pkt 2. Maksymalna szerokość toru w tych przypadkach nie może jednak przekraczać wartości podanych w § 4 ust. 7 przepisów D1.

II Uszkodzenie i zużycie złączek

1. Złączki podlegają wymianie w następujących przypadkach:
1) łubki są pęknięte lub zniekształcone albo z wytartymi powierzchniami przylegania;
2) łubki na stykach izolowanych są pęknięte lub zniekształcone albo z wytartymi powierzchniami przylegania;
3) podkładki są uszkodzone, wytarte, wygięte lub z wyrobionymi otworami umożliwiającymi poprzeczne ruchy podkładek i zmianę szerokości toru;
4) śruby są zgięite, z wytartym trzpieniem, uszkodzonym gwintem lub uszkodzonym naśrubkiem; to samo dotyczy śrub w rozjazdach i śrub sprężających w stykach klejono-sprężonych;
5) wkręty i haki mają oderwane główki, są podcięte i wykrzywione, a wkręty mają uszkodzony gwint;
6) pierścienie sprężyste pęknięte lub niesprężynujące;
7) łapki są pęknięte lub wytarte;
8) dyble drewniane lub z tworzyw sztucznych w podkładach betonowych są nadmiemie zniszczone.

III Uszkodzenia i zużycie części rozjazdów

1. Uszkodzenia i wady części rozjazdów wymagające ich wymiany są następujące:
1) pęknięcie iglicy lub opornicy;
2) pęknięcie części składowej połączenia iglicy z szyną łączącą;
3) wyszczebienie iglicy, stwarzające niebezpieczeństwo najechania obrzeża kola przez iglicę na opornicę lub zagrażające pęknięciem iglicy;
4) pęknięcie klamry, prowadnicy lub innych elementów w suwakowym zamknięciu nastawczym albo pęknięcie haka, łapki iglicowej, opórki lub podpórki w hakowym zamknięciu nastawczym, brak bolca, śruby lub opórki ograniczającej przesuw suwaka w suwakowym zamknięciu nastawczym;
5) pęknięcie krzyżownicy (dzioba lub szyny skrzydłowej);
6) pęknięcie spoiny w krzyżownicy spawanej;
7) wykruszenie w gardzieli krzyżownicy z dziobnicą ze stali manganowej mogące spowodować przekroczenie tolerancji lub niewłaściwą jazdę;
8) rozerwanie śruby mocującej opórkę iglicową, kierownicę lub szyny skrzydłowe i krzyżownicę;
9) niedopuszczalne zużycie części rozjazdów (iglic, opornic, szyn skrzydłowych i dziobów krzyżownic);
10) pęknięcie opórki iglicowej, płyty żebrowej lub innej podkładki;
11) pęknięcie wkładki.

2. Szczegóły dotyczące dopuszczalnego zużycia części rozjazdów są podane w "Przepisach o oględzinach zewnętrznych, badaniach technicznych i naprawie bieżącej rozjazdów" - D6. Jeżeli części rozjazdów z wadami wymienionymi w ust. 1 nie mogą być naprawione lub naspawane, to powinny być usuwane z rozjazdu i zastąpione innymi.