Załącznik 1.
Wskazówki do obsługi i utrzymania hamulców w pociągach w okresie zimy

Spis treści załącznika 1

§ 1. Przygotowanie urządzeń hamulcowych pojazdu z napędem podczas przeglądu sezonowego
§ 2. Przygotowanie posterunków rewizji technicznej pociągów do okresu zimowego
§ 3. Przygotowanie urządzeń hamulcowych pojazdu z napędem przed wyjazdem
§ 4. Przygotowanie hamulca w składzie pociągu w okresie zimowym
§ 5. Prowadzenie pociągu w okresie zimowym
§ 6. Czynności po zakończeniu jazdy w okresie zimowym
§ 7. Wykrywanie zamarznięć w urządzeniach hamulcowych
§ 8. Usuwanie zamarznięć w urządzeniach hamulcowych
§ 9. Obsługa sieci stałej sprężonego powietrza

§1
Przygotowanie urządzeń hamulcowych pojazdu z napędem podczas przeglądu sezonowego

1.   W celu zapewnienia niezawodnej pracy urządzeń hamulcowych pojazdów z napędem, należy podczas przeglądu sezonowego doprowadzić do właściwego stanu technicznego hamulce, zwracając szczególną uwagę na to aby:
a)   do smarowania sprężarek zastosować właściwe oleje i smary,
b)   kanały przepływowe cylindrów powietrznych i górnej pokrywy sprężarki były dokładnie oczyszczone z brudu i smaru,
c)   użebrowanie cylindrów powietrznych sprężarek było czyste i nie uszkodzone,
d)   sprężarka powietrza posiadała możliwie dużą szczelność; w tym celu należy sprawdzić pierścienie tłokowe, zawory, pokrywy, dławiki itp.,
e)   przewody powietrzne były szczelne (zwrócić uwagę na połączenie główek sprzęgów hamulcowych i przewodu zasilającego oraz kurki końcowe),
f)    były szczelne wszelkie połączenia pneumatyczne, również połączenia gwintowane w zaworach rozrządczych i cylindrach hamulcowych.
g)   przewód tłoczny (od sprężarki do zbiorników głównych), zbiornik (lub zbiorniki główne z rurą łączącą) oraz przewód zasilający (od zbiornika głównego do zaworu maszynisty) miały oczyszczone powierzchnie zewnętrzne,
h) osuszacze powietrza miały oczyszczoną powierzchnię zewnętrzną, i) odwadniacze były w należytym stanie.
W przypadku stwierdzenia nieszczelności w połączeniach główek sprzęgów nie wolno usuwać tych nieszczelności przez uderzanie w główki sprzęgów lecz sprzęgi należy rozłączyć, następnie usunąć nieszczelność i ponownie sprzęgi połączyć.
Najczęstszą przyczyną powstawania nieszczelności w główkach sprzęgów są:
-    nieprawidłowa lub uszkodzona uszczelka gumowa,
-    zanieczyszczony śniegiem, lodem lub brudem rowek uszczelki,
-    nieprawidłowe połączenie główek sprzęgów.

2.    Podczas przygotowania do pracy w okresie zimy pojazdu z napędem posiadającego rozpylacz alkoholowy, należy go oczyścić i napełnić jego zbiornik.

3.    Dokonać sprawdzenia stanu technicznego i działania piasecznic w pojazdach z napędem.


§2.
Przygotowanie posterunków rewizji technicznej pociągów do okresu zimowego

1.   Znajdujący się na posterunkach rewizji technicznej pociągów sprzęt techniczny, służący do odmrażania urządzeń hamulcowych pociągów, powinien być przed okresem zimy sprawdzony i uzupełniony w zapasowe części hamulcowe i materiały, a części uszkodzone lub zużyte - wymienione.

2.    Przed nadejściem okresu zimy należy skontrolować stan techniczny urządzeń sieci stałej sprężonego powietrza służących do przeprowadzania prób hamulca zespolonego w pociągach, wykryte braki i uszkodzenia usunąć.

3.    Podczas przeglądu sprężarki zasilającej sieć stałą sprężonego powietrza, szczególną uwagę zwrócić na to, aby:
a) wydajność sprężarki była dostateczna,
b)   układ chłodzenia sprężarki pracował niezawodnie i sprężone powietrze miało możliwie niską temperaturę,
c)   smarowanie sprężarki było wystarczające,
d)   filtr ssący sprężarki był umieszczony w miejscu zapewniającym zasysanie suchego powietrza i umożliwiał jego wystarczający przepływ.

4.   Wszelkie nieszczelności w przewodach sieci stałej sprężonego powietrza powinny być usunięte.

5.    Przenośny zawór maszynisty oraz przewody gumowe do łączenia sieci stałej sprężonego powietrza z przewodem głównym składu wagonów powinny być sprawdzone i doprowadzone do należytego stany technicznego.

6.   Studzienki rewizyjne powinny być zabezpieczone przed zamarznięciem wody poprzez założenie izolacji na pokrywy.


§3.
Przygotowanie urządzeń hamulcowych pojazdu z napędem przed wyjazdem

1.    Przed każdym wyjazdem z zakładu obsługującego tabor należy dokonać oględzin technicznych urządzeń hamulcowych pojazdu z napędem. Maszyniście nie wolno wyjechać z zakładu obsługującego tabor bez uprzedniego sprawdzenia działania sprężarki i urządzeń hamulcowych na obsługiwanym przez siebie pojeździe.

2.   Ze względu na warunki pracy urządzeń hamulcowych podczas niskich temperatur w okresie zimy, maszynista powinien dokładnie sprawdzić:
a)     stan odwodnienia: sprężarki, zbiornika lub zbiorników głównych, odwadniaczy, zbiornika wyrównawczego, zbiorników pomocniczych, przewodu głównego; należy wypuszczać wodę z odwadniaczy pojazdu przed każdym wyjazdem i po powrocie "z drogi",
b)     stan czystości filtra ssącego sprężarki,
c)     stan czystości użebrowanych powierzchni sprężarki (powinny być one pozbawione smaru i brudu) oraz zewnętrznych powierzchni przewodu tłoczącego jak również odwadniaczy powietrza.

3.    Drużyna trakcyjna przed każdym wyjazdem pojazdu z zakładu obsługującego tabor powinna sprawdzić sprawność działania hamulca zespolonego samoczynnego, dodatkowego i ręcznego.
Przekładnię, wrzeciono, nakrętkę i łożysko wrzeciona hamulca ręcznego, należy podczas niskich temperatur smarować zgodnie z Instrukcjami Mte108 i Mts108.

4.   W pojazdach posiadających rozpylacz alkoholowy należy sprawdzić poziom alkoholu w zbiorniku rozpylacza, a w razie potrzeby uzupełnić jego zapas.

5.    Przed wyjazdem z zakładu obsługującego tabor maszynista powinien usunąć wodę i zanieczyszczenia z przewodu głównego hamulca poprzez kurki końcowe z obu końców pojazdu z napędem, przy czym powinien upewnić się że:
a) nie ma śniegu lub oblodzeń na główce sprzęgu,
b) pierścień uszczelniający jest właściwie założony,
c) opaski przy główce i końcowe sprzęgu są właściwie zamocowane,
d) nie ma uszkodzeń przewodu gumowego,
e) otworek wylotowy znajdujący się w kurku końcowym jest drożny.
Dla całkowitego odwodnienia zbiorników powietrza, należy kurek spustowy zbiornika otwierać powoli, aby powietrze sprężone w zbiorniku nie "przebijało" i nie utrudniało wyciekania z niego skroplin.
Uwaga: Należy rygorystycznie przestrzegać obowiązku zawieszania sprzęgów hamulcowych na wspornikach, zarówno w wagonach jak i w pojazdach z napędem, niezależnie od pory roku; ma to jednak szczególne znaczenie w okresie zimowym.


§4.
Przygotowanie hamulca w składzie pociągu w okresie zimowym

1.   W układzie mechanicznym hamulca podczas przeprowadzania w okresie zimy oględzin technicznych urządzeń hamulcowych składu pociągu, pracownik wykonujący oględziny musi zwracać szczególną uwagę na to, aby wstawki hamulcowe nie były przymarznięte do kół. W przypadku przymarznięcia - należy spowodować zwolnienie wstawek przez uderzenie w nie młotkiem.

2.    Podczas napełniania urządzeń hamulcowych i przeprowadzania w okresie zimy próby hamulców pociągu należy bezwzględnie przestrzegać następujących warunków:
a)   wykrywać i usuwać wszystkie nieszczelności w urządzeniach hamulcowych,
b)   wykrywać i odmrażać zamarznięte miejsca w urządzeniach hamulcowych,
c)   dokładnie usuwać wodę i zanieczyszczenia z urządzeń hamulcowych w tym również przewodu odwadniacza,
d)   sprawdzić czy kurki końcowe w składzie pociągu są całkowicie otwarte, gdyż ich niepełne otwarcie powoduje zwężenie przepływu i łatwość wydzielania się wilgoci z sprężonego powietrza.

3.   Jeżeli napełnianie urządzeń hamulcowych składu pociągu przeprowadzane jest z sieci stałej sprężonego powietrza, to przed każdym połączeniem przewodu głównego hamulca wagonów z przewodem sieci stałej sprężonego powietrza należy: przewód, zawór maszynisty i gumowy przewód sprężonego powietrza łączący sieć stałą z przewodem głównym składu pociągu dokładnie oczyścić z wody i zanieczyszczeń poprzez kilkakrotne otwieranie kurków końcowych.

4.   Jeżeli napełnianie urządzeń hamulcowych składu pociągu przeprowadzane jest za pomocą pojazdu z napędem, to przed połączeniem przewodu głównego hamulca tego pojazdu z przewodem głównym składu pociągu należy przewód główny pojazdu dokładnie oczyścić z wody i zanieczyszczeń przez kilkakrotne otwieranie i zamykanie kurka końcowego. Dla lepszego oczyszczenia przewodu głównego pojazdu z napędem zawór główny maszynisty powinien być w tym czasie kilkakrotnie przestawiony z położenia "jazda" w położenie "napełnianie".

5.    Przed każdym połączeniem sprzęgów hamulcowych należy sprawdzić, czy główki sprzęgów hamulca nie są wewnątrz zanieczyszczone szronem lub lodem, a w razie potrzeby należy je oczyścić. Sprzęgi hamulcowe nie użyte do łączenia przewodów głównych wagonów muszą być zawieszone na wspornikach.

6.    Po połączeniu składu pociągu z pojazdem z napędem lub stałą siecią sprężonego powietrza i przed wykonaniem szczegółowej próby hamulca, należy oczyścić z wody i zanieczyszczeń przewód główny silnym strumieniem sprężonego powietrza przez kilkakrotne otwieranie i zamykanie kurka końcowego.

7.   W przypadku słabego przepływu powietrza (czego przyczyną może być częściowe lub całkowite zamarznięcie przelotów sprężonego powietrza), należy - posuwając się od czoła pociągu - oczyścić z wody i zanieczyszczeń przewód główny rozłączając sprzęgi hamulcowe co 8 - 10 wagonów. Po wykryciu grupy wagonów zawierających niedrożne miejsce, należy otwierając przewód główny hamulca co 1 - 2 wagony, odnaleźć to miejsce i usunąć przyczynę słabego przepływu powietrza.

8.   Jeżeli pojazd z napędem doczepiony jest do składu pociągu, którego przewód główny jest napełniony sprężonym powietrzem, to przed połączeniem sprzęgów hamulcowych pojazdu trakcyjnego z pierwszym wagonem należy również oczyścić przewód główny hamulca składu pociągu przez kilkakrotne całkowite otwieranie i zamykanie kurka końcowego.

9.    Należy bezwzględnie przestrzegać, aby szczelność przewodu głównego hamulca pociągu nigdy nie była mniejsza od dopuszczalnej.
Trudne warunki zimowe powodują powstawanie większej ilości nieszczelności w urządzeniach hamulcowych, a szczególnie wrażliwe na powstanie nieszczelności są:
a)   połączenia główek sprzęgów hamulcowych,
b)   opaski sprzęgu hamulcowego,
c)   kurki końcowe,
d)   wszelkie połączenia gwintowe przewodów,
e)   połączenia gwintowe w zaworach rozrządczych i cylindrach hamulcowych.
Wszelkie wykryte nieszczelności, nawet drobne, powinny być usunięte.

10. W przypadku stwierdzenia nieszczelności w połączeniach główek sprzęgów nie wolno usuwać tych nieszczelności przez uderzanie w główki sprzęgów (patrz: § 1 ust. 1 załącznika).

11.  Należy odwadniać i oczyszczać odpylacze, zawory zwrotne, przewody główne itp. wagonów bagażowych, pocztowych, pocztowo-bagażowych, sypialnych, restauracyjnych, specjalnych (służbowych), brankardów i in. po każdym powrocie takich wagonów do stacji macierzystej.

12. Ze względu na gęstnienie smarów podczas mrozów i zwiększone opory tarcia części ruchomych w urządzeniach hamulcowych, należy przed dokonaniem próby hamulca wykonać hamowanie przez obniżenie ciśnienia w przewodzie głównym o około 0,1 MPa, a następnie hamulce wyluzować.

13.  Należy sprawdzić, czy w wagonie przeznaczonym dla konduktora hamulcowego kurek nagłego hamowania nie jest zamarznięty.

14. W okresie zimowym po zestawieniu pociągu towarowego i połączeniu przewodu głównego składu pociągu z przewodem głównym pojazdu z napędem lub z siecią stałą sprężonego powietrza, przed wykonaniem szczegółowej próby hamulca należy - posuwając się od czoła pociągu - rozłączać sprzęgi hamulcowe co 15-20 wagonów i oczyszczać z wody i zanieczyszczeń przewód główny silnym strumieniem powietrza.

15. Jeżeli do końca składu pociągu dołączony jest wagon lub grupa wagonów, to po połączeniu sprzęgów hamulcowych należy przewód główny hamulca wagonu lub grupy wagonów oczyścić z wody i zanieczyszczeń przez kurek końcowy ostatniego wagonu.

16. Jeżeli do środka składu pociągu dołączany jest wagon lub grupa wagonów - to po połączeniu sprzęgów hamulcowych z przednią częścią pociągu należy przewód główny ostatniego dołączonego do składu wagonu oczyścić z wody i zanieczyszczeń przez kurek końcowy, a następnie sprzęgi hamulcowe połączyć z pozostałą częścią pociągu i oczyścić przewód główny ostatniego wagonu w składzie pociągu.

17. W pociągu pasażerskim z ogrzewaniem parowym na czas odszukiwania i usuwania nieszczelności w urządzeniach hamulcowych stwierdzonych podczas badania szczelności (przy próbie szczegółowej) należy przerwać zasilanie parą urządzeń ogrzewczych.

18. Jeżeli skład pociągu jest ogrzewany elektrycznie to dopuszcza się jedynie wykonywanie próby hamulca bez wchodzenia pod lub pomiędzy wagony.


§5.
Prowadzenie pociągu w okresie zimowym

1.    Maszynista pociągu powinien zwracać baczną uwagę na działanie hamulców poprzez obserwację manometrów i na pracę sprężarki powietrza, co umożliwia wykrywanie zakłóceń w działaniu hamulców spowodowanych zamarzaniem i pozwala na uniknięcie niebezpieczeństwa przez wcześniejsze zatrzymanie pociągu w przypadku zakłóceń uniemożliwiających lub utrudniających uruchomienie hamulca.

2.    Maszyniście nie wolno dopuszczać, aby w zbiornikach głównych powietrza i odwadniaczach pojazdu z napędem zebrała się znaczna ilość wody. Dlatego należy systematycznie odwadniać zbiorniki główne pojazdów z napędem. Odwadnianie tych zbiorników powinno być dokonywane przez drużynę trakcyjną obowiązkowo przed każdym wyjazdem do pociągu. Podczas jazdy zbiorniki główne należy odwadniać możliwie co dwie do trzech godzin pracy pojazdu. Każdy dłuższy postój maszynista powinien wykorzystać na dokładne odwodnienie zbiorników głównych i opróżnienie odwadniaczy.

3.    Hamowanie służbowe w czasie temperatur poniżej 0° C należy dokonywać przez obniżenie ciśnienia w przewodzie głównym nie mniej niż o 0,08 - 0,1 MPa, aby zapewnić zadziałanie zaworów rozrządczych; ma to szczególne znaczenie dla hamulców w końcowej części długiego pociągu.

4.   W elektrycznych zespołach trakcyjnych przy temperaturach poniżej 0° C dokonać hamowania służbowego co 30 minut hamulcem pneumatycznym, aby nie dopuścić do jego zamarznięcia.

5.   W razie pokrycia powierzchni tocznych szyn szronem lub lodem, co powoduje niebezpieczeństwo poślizgu kół podczas hamowania, maszynista powinien przed użyciem hamulców uruchomić piasecznicę.


§6.
Czynności po zakończeniu jazdy w okresie zimowym

1.    Po odstawieniu pojazdu z napędem po zakończonej jeździe do zakładu obsługującego tabor należy:
a)   oczyścić z wody i zanieczyszczeń przewód główny pojazdu z napędem sprężonym powietrzem przez kurki końcowe,
b)   spuścić wodę i oczyścić z zanieczyszczeń i pozostałości skroplin: odwadniacze i odpylacze przewodu głównego hamulca,
c)   oczyścić z zanieczyszczeń i skroplin zbiorniki główne, pomocnicze i zbiornik wyrównawczy.

2.   Jeżeli podczas prowadzenia pociągu nastąpiło zakłócenie w działaniu hamulców spowodowane zamarznięciem, to - niezależnie czy zakłócenie zostało usunięte czy nie - maszynista po powrocie do zakładu obsługującego tabor powinien to wpisać do "książki pokładowej pojazdu z napędem" oraz zgłosić o zaistniałym wydarzeniu dyspozytorowi.

3.    Po powrocie do zakładu obsługującego tabor należy usunąć oblodzenie lub zaśnieżenie z zasadniczych części hamulcowych i z przekładni hamulcowej, przy czym nie wolno do tego celu używać pary. Należy usunąć smar i brud z cylindrów powietrznych sprężarki, zbiorników głównych i przewodów powietrznych.

4.    Należy wykonać pozostałe czynności zgodnie z § 48 niniejszej instrukcji.


§7.
Wykrywanie zamarznięć w urządzeniach hamulcowych

1. Okres zimy stwarza warunki do pogarszania się sprawności eksploatacyjnej urządzeń hamulcowych. W warunkach tych bardzo ważnym zadaniem dla obsługi technicznej jest szybkie wykrywanie miejsc zamarzniętych. Wykrywanie zamarzniętych miejsc w urządzeniach hamulcowych związane jest z dokładnym śledzeniem wskazań manometrów oraz zwracaniem uwagi na prawidłowość działania urządzeń hamulcowych w pojeździe z napędem oraz w składzie pociągu.

Dla uniknięcia trudności związanych z zamarzaniem urządzeń hamulcowych należy zwrócić szczególną uwagę na zjawiska wymienione poniżej w ust. od 2 do 9.

2.   Jeżeli przy właściwie działającym regulatorze pracy sprężarki powietrza, ciśnienie w zbiorniku głównym wzrasta ponad ustaloną wartość, to przyczyną może być zamarznięcie przewodu łączącego zbiornik główny powietrza z regulatorem pracy sprężarki. W tym przypadku należy:
a)   odnaleźć zamarznięte miejsce opukując przewód młotkiem,
b)   podgrzać zamarznięte miejsce.
Po powrocie do zakładu obsługującego tabor, należy dokonać sprawdzenia (a w razie potrzeby wymiany) pierścieni uszczelniających połączenia przewodu.

3.   Jeżeli podczas próby hamulca maszynista zauważy, że przy hamowaniu następuje krótkotrwała ucieczka powietrza z przewodu głównego hamulca - a przy odhamowaniu manometr zbiornika głównego wskazuje powolny spadek ciśnienia, a manometr przewodu głównego szybki wzrost ciśnienia - to przyczyną tego może być zamarznięcie w przewodzie głównym hamulca pojazdu z napędem lub wagonów w przedniej części pociągu.

4.   Jeżeli podczas prowadzenia pociągu maszynista stwierdzi, że następuje samohamowanie pociągu - to może być ono spowodowane odcięciem dopływu powietrza na skutek zamarznięcia (niedrożności) w przewodzie głównym.

5.   Jeżeli przy obniżeniu ciśnienia dla hamowania stopniowego zaworem maszynisty systemu "Knorr" uzyska się hamowanie pełne - to przyczyną tego może być zamarznięcie przewodu łączącego zbiornik wyrównawczy z zaworem maszynisty.

6.   Jeżeli maszynista po mimo właściwego działania hamulców pociągu stwierdzi, że manometry powietrzne nie wskazują zmian ciśnienia, to mogą być zamarznięte rurki manometrów.

7.   Jeżeli przy napełnianiu urządzeń hamulcowych pociągu po połączeniu przewodu głównego pojazdu z napędem z przewodem głównym hamulca składu pociągu manometry przewodu głównego i zbiornika głównego nie wskażą zmian ciśnienia, to mogło nastąpić zamarznięcie przewodu głównego hamulca między pojazdem z napędem a składem pociągu.

8.   Jeżeli maszynista po zahamowaniu zaworem dodatkowym i przestawieniu zaworu w położenie odcięcia stwierdzi, że manometr cylindra hamulcowego wskazuje szybki spadek ciśnienia - to przyczyną może być zamarznięcie uszczelniającego kołnierza tłokowego.

9.   Jeżeli podczas hamowania pociągu maszynista stwierdzi, że manometr cylindra hamulcowego nie wskazuje wzrostu ciśnienia, to może to być oznaką zamarznięcia:
a)   zaworu rozrządczego,
b)   przewodu łączącego przewód główny z zaworem rozrządczym,
c)   przewodu łączącego zawór rozrządczy ze zbiornikiem pomocniczym powietrza,
d)   przewodu łączącego zawór rozrządczy z cylindrem hamulcowym.


§8.
Usuwanie zamarznięć w urządzeniach hamulcowych

1.   W przypadku stwierdzenia niesprawnego działania hamulców podczas prowadzenia pociągu wskutek zamarznięcia miejsc w przewodzie głównym hamulca lub innych części urządzeń hamulcowych maszynista powinien postąpić zgodnie z § 49 niniejszej Instrukcji.

2.    Usuwanie usterek spowodowanych zamarznięciem urządzeń hamulcowych należy:
a)   na pojeździe z napędem - do obowiązku drużyny trakcyjnej,
b)   w wagonach składów pociągów przyjeżdżających, wyprawianych oraz w pojedynczych wagonach znajdujących się na stacji - do obowiązku rewidentów taboru,
c)   w pociągach zatrzymanych na szlaku - do obowiązku drużyny pociągowej.

3.   W celu zlokalizowania zamarzniętego miejsca w przewodzie głównym hamulca pojazdu, należy przewód lekko opukiwać młotkiem. "Głuchy dźwięk" wskaże na zamarznięte miejsca.
Miejsca te należy podgrzać aż do roztopienia lodu, a następnie oczyścić z wody i zanieczyszczeń silnym strumieniem powietrza.

4.    Do usuwania zamarznięć w urządzeniach hamulcowych przez podgrzanie (oprócz zaworu rozrządczego i innej aparatury, patrz ust. 9, 10) mogą być używane: pochodnie parafinowe, maszynki do podgrzewania lub inne środki zastępcze. Podczas podgrzewania urządzeń hamulcowych należy pamiętać o konieczności przestrzegania przepisów bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Zabronione jest odmrażanie urządzeń hamulcowych przy pomocy pary.

5.   Zamarzniętego sprzęgu hamulcowego w podany wyżej sposób odmrażać nie wolno, lecz należy go wymienić na sprawny. Zamarznięta w sprzęgu hamulcowym woda powinna być usunięta przez roztopienie w ciepłym pomieszczeniu, a sprzęg dokładnie oczyszczony z wody i zanieczyszczeń.

6.   W razie zamarznięcia zbiorników głównych lub przewodów powietrznych biegnących od sprężarki do zbiornika głównego, należy po obniżeniu ciśnienia powietrza podgrzewać je przy zamkniętych kurkach spustowych, a następnie po usunięciu ognia otworzyć kurki spustowe w celu odwodnienia i oczyszczenia z zanieczyszczeń i wody.

7.   Zamarznięte zbiorniki pomocnicze, sterujące, wyrównawcze i odwadniacze można odmrażać przez podgrzanie po uprzednim otwarciu kurków spustowych i wypuszczeniu z nich powietrza.

8.   Cylindrów hamulcowych w wypadku stwierdzenia zamarznięcia nie wolno podgrzewać ogniem. Należy w miarę możliwości, po wyjęciu tłoka oczyścić wewnętrzną powierzchnię cylindra z lodu i nasmarować. Kołnierz tłoka cylindra hamulcowego przepuszczający powietrze należy wymienić. Jeżeli nie ma możliwości dokonania tych czynności na miejscu, to hamulec należy wyłączyć, a wagon oznaczyć nalepkami Mw 543. Wagony z takim uszkodzeniem należy wyłączyć do naprawy bieżącej, a cylinder hamulcowy po niezbędnej konserwacji musi być poddany sprawdzeniu szczelności oraz prawidłowości działania.

9.   Zamarzniętych zaworów rozrządczych i innej aparatury pneumatycznej podgrzewać nie wolno. Zamarznięty zawór rozrządczy (lub inny aparat, np. przekładnik ciśnienia) powinien być wymieniony na inny, sprawny. Jeżeli nie ma możliwości wymiany zaworu na miejscu, to hamulec powinien być wyłączony, a wagon oznaczony nalepkami Mw 543. Zdemontowane "zamrożone" zawory rozrządcze (inne aparaty), należy umieścić w ogrzanym pomieszczeniu w celu odmrożenia, po czym należy je oczyścić, odpowiednio zakonserwować oraz sprawdzić ich działanie.

10. W podobny sposób jak podano w ust. 9 należy postąpić z innymi zamrożonymi częściami hamulcowymi jak: odluźniacze, kurki wszelkiego typu, zawory hamulca bezpieczeństwa, głowice nastawiaczy SAB, itp.

11. W przypadku przymarznięcia wstawek hamulcowych do obręczy kół należy spowodować zwolnienie wstawek poprzez uderzenie w nie młotkiem.


§9.
Obsługa sieci stałej sprężonego powietrza

1.    Przed nadejściem zimy należy skontrolować stan techniczny urządzeń sieci stałej sprężonego powietrza i zabezpieczeń przed ich zamarznięciem.

2.   W warunkach okresu zimowego personel obsługujący urządzenie sieci stałej sprężonego powietrza powinien wzmóc kontrolę stanu technicznego urządzeń tej sieci. Wszystkie usterki powinny być niezwłocznie usuwane.

3.    Pomieszczenie, w którym znajdują się sprężarki sieci stałej sprężonego powietrza, powinno być w okresie zimy ogrzewane tak, aby układ chłodzenia nie zamarzł.

4.   Zbiorniki powietrza sieci stałej sprężonego powietrza powinny być oczyszczane z wody i zanieczyszczeń w okresie zimy nie rzadziej niż co 3 godziny.

5.    Dla usunięcia zbierającej się wody w przewodach powietrza i zbiornikach odwadniających studzienki rewizyjne, należy oczyścić sieć stałą sprężonego powietrza przez kurki odwadniające studzienek, kolejno zaczynając od stanowiska sprężarki, aż do punktów odbioru sprężonego powietrza. Odwadnianie i oczyszczanie z zanieczyszczeń sieci stałej, należy w okresie zimy dokonywać co najmniej 4 razy w ciągu doby, a poza tym każdorazowo oczyścić przewód powietrzny tej sieci przed połączeniem go z głównym przewodem hamulca pociągu.

6.    Przed rozpoczęciem pracy personel obsługujący powinien sprawdzić czy ciśnienie sprężonego powietrza w sieci wynosi co najmniej 0,7 MPa i czy sprężone powietrze dociera do wszystkich punktów poboru. Ciśnienie w sieci stałej sprężonego powietrza należy sprawdzić również przed każdym napełnianiem przewodu głównego składu pociągu.

7.   W celu zabezpieczenia przed przedostawaniem się śniegu do sieci stałej sprężonego powietrza oraz przewodu głównego hamulca składu pociągu, należy punkty poboru powietrza oraz końcówki przewodów gumowych (gdy nie są używane) zamykać specjalnymi zagłuszkami.